19-06-12

Open brief aan Roger Van Damme

 

RVD3.jpg

Beste Roger,

Laten we met de deur in huis vallen: ‘ik kan uwe kop niet meer zien.’ Het is gezegd, en ik voel me nu wat meer opgelucht en ik zou het hier bij kunnen laten, maar dan kan men moeilijk over een brief spreken, dus ga ik verder. Ik ga het wel zo kort mogelijk houden, daar je met je vele professionele activiteiten allicht weinig tijd hebt.

RVD1.jpg

Je gelaat is niet lelijk te noemen, verre van, eigenlijk koddig, nu ik er over nadenk, maar de frequentie van het zien van je hoofd en ledematen op tv, als verdoken reclame op Facebook, op de voorpagina van tijdschriften in de rekken van mijn plaatselijke warenhuis, op de cover van kookboeken, tot zelfs op publieke plaatsen, zoals een podium in de Antwerpse Stadszaal of nog erger, in de Fnac, is zo hoog geworden dat het bij mij een zekere aversie teweegbrengt. Sommige mensen hebben dit met hun partner of een collega waar ze wat teveel mee in aanraking komen, ik heb dat met jou. Je naam en gezicht is een ‘brand’ geworden dat aan alle mogelijke producten en culinaire activiteiten gelinkt wordt, zodat je leven eigenlijk een voortdurende aaneenschakeling van co-branding is geworden. Geen idee hoe dit aanvoelt! Ik ben er zeker van dat jij van mijn uitlatingen absoluut niet wakker ligt, en dat begrijp ik wel. Jij hebt mij niet nodig, daar je heel Vlaanderen aan je voeten hebt! Doch heeft deze schop onder je gat via deze brief eigenlijk een zekere positieve bijbedoeling. Ik wil er voor waken dat je met diezelfde kop niet tegen een muur aanloopt. Zie maar wat er met je collega Peter Goossens gebeurd is. Mensen zijn niet gemaakt om steeds in de spot-lights te blinken, of om voortdurend onder stress te moeten functioneren en presteren. Beste Roger, we leven maar één keer en ik krijg sterk het gevoel dat jij geleefd wordt, zonder dat jij daar bij stil staat. Ik begrijp dat ik met deze uitlatingen mezelf niet populair maak, en waarschijnlijk wat FB-vrienden ga verliezen en enkele boze reacties ga teweegbrengen ('hoe durf je onze Roger aan te vallen?') maar laat dit nu eens één van de vele verschillen zijn tussen ons: ik heb lak aan populariteit. Volgens mijn moeder is dit altijd zo geweest. Er zijn genoeg voorbeelden: zo heb ik als kleuter ooit eens een heel deel van mijn klasgenoten wijsgemaakt dat bladeren van bomen salades zijn en het was pas nadat bijna iedereen een tamme kastanjeblad ophad, dat de lerares het opmerkte, met alle gevolgen vandien. Dergelijke verzinsels zijn sterker dan mezelf, en dit in combinatie met het voortdurend tegen de stroom aanzwemmen, heeft er voor gezorgd dat ik als een raar individu wordt beschouwd. Trouwens, dat doet er mij aandenken, een zalm dat met de stroom meezwemt is een dode zalm. Het is maar dat je het weet!

RVD2.jpg

Maar deze publieke boodschap van algemene nutsvoorzieningen hoeft helemaal niet volledig negatief te zijn. Zo kom ik graag bij jou in Het Gebaar eten. Hoe jij vanuit een broodjeszaak een goeddraaiend restaurant hebt ontwikkeld is een mooi verhaal en getuigt van talent en vastbeslotenheid. Dit verdient ons allerdiepste respect.  Jij hebt mijn dochter’s beste maaltijd ooit op tafel getoverd en dat zal ik je eeuwig dankbaar zijn; zij spreekt nog steeds over de amuse dat bestond uit een kabeljauwwangetje en het afsluitend dessert, iets met appelen. Ik moet zeggen dat jouw desserts pareltjes zijn, waar ik echt naar uitkijk, alhoewel ik niet gekend sta als een zoetebek.

het gebaar,roger van damme

Ik zou uit sympathie willen aflsuiten met een bijkomende raad. Als je het dan toch niet kunt laten om met je kop op tv te komen, probeer dan iets te doen aan de kleur van de schmink dat ze bij jou gebruiken. Ik heb begrepen dat een gelaat zonder behandeling op de buis een grijze indruk achterlaat, en dat is uiteraard best te vermijden, zeker als je joviaal broodjes en taart zit te bakken. Maar om één of andere reden kunnen ze het niet laten om jou een zeer oranje schijn te geven. Eerste dacht ik dat het aan de settings van mijn Philips lag, maar neen, op andere kanalen waren de andere gelaten mooi ‘naturel’. Of ze willen bij Njam de nadruk leggen dat je uit Holland komt, of iemand is met jou al enkele maanden een flauwe grap aan het uitvoeren. Het is maar dat je het weet!! Tot één van deze dagen bij jou, in Het Gebaar... Ik hoop dat ik nog welkom ben!!

het gebaar,roger van damme

14:56 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (4) | Tags: het gebaar, roger van damme |  Facebook |

26-11-10

Bent u een schaap?

sheep240307_486x386.jpg

Laat me heel duidelijk zijn. Mensen zijn schapen die smeken om geleid te worden. Het is toch zo moeilijk een eigen opinie te hebben, en nog erger is het om deze publieklijk kenbaar te maken. Neen, laten we vooral de brede publieke opinie volgen of nog beter, de zogenaamde kenners: de Bruno Van Spauwen, de Paul Gelders, de Alain Boeykens en de Frank Van der Auwera van deze wereld. Ik heb niets tegen deze mensen en eigenlijk ken ik ze niet eens. Maar het is wel altijd leuk van restaurateurs te horen dat deze ook maar simpele zielen zijn, die een tarbot niet van een zeebaars kunnen onderscheiden, een rode Petit Bocq bij een tarbot bestellen en niet proeven of een gamba gegrilld of gekookt is. Of dat zo iemand kwaad wegloopt na zich belachelijk gemaakt te hebben na een slechte beurt tijdens een blinde degustatie (hier  was ik trouwens bij) zegt ook al veel. En dit is allemaal geen larie, maar echt de waarheid. De meeste journalisten of resencenten verbloemen hun culinaire of oenologische onkunde door een vlotte pen, en zelfs dit zal door Germanisten in twijfel getrokken worden.

Beste lezer, probeer alvast eens zelf een mening te vormen. Geloof anderen niet, mezelf incluis. Laat u uiteraard gidsen in de wondere wereld van Food & Wine, maar leer proeven. Vorm een eigen mening. Dit is trouwens iets dat eigenlijk vrij gemakkelijk is. Het vergt enkel wat focus en oefening. Lach de dementen uit die blindelings Michelin-sterren, Parker-punten en andere scores volgen. Stel alles in vraag. Probeer te achterhalen waarom een wijnkenner zich tracht interessant te maken door zadelleer in een wijn te herkennen. Doorprik de koks die op de kar van de molecualire keuken zijn gesprongen en denken dat schuim een must is op elk bord. Weiger verder te eten als het eten niet smaakt. Zoek en drink onbekende en onbeminde biersoorten in plaats van het prul dat onze supermarkten bezoedeld. Weiger permanent niet-vers eten. Bezoek terug de kleinere winkels, ... waar ze nog oog hebben voor het product.

14:14 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (6) | Tags: eigen mening, smaak |  Facebook |

12-02-10

Open brief aan de Heer Andy Thibaut, Manager van de Vanden Borre-winkel in Wilrijk

B2B

 

Geachte Heer Andy Thibaut,

Is dat even schrikken zeker, om te constateren dat er open brief naar u persoonlijk wordt geschreven? Panikeer niet, u vertoeft in goed gezelschap: ook Guy Verhofstadt, Bert Anciaux, Filip De Winter en Herwig Van Hove hebben al een dergelijke eer mogen ervaren. U voelt zich ongemakkelijk vermeld te worden tussen deze heren? Hoeft niet, mijn grootvader-zaliger, meldde vaak over belangrijke personen dat zij ook naar 't WC moesten en dat hun stront zoals iedereen ook kon stinken. Ze zijn niet beter dan ons. Maar nu terzake.

Met deze open brief wil ik u mijn ervaring met de Vanden Borre-winkel in Wilrijk (Boomsesteenweg 696), waarvan u de Manager bent, meedelen.

Op 7 december heb ik in desbetreffende winkel een Miele vaatwasmachine aangekocht.  Belangrijk voor ons was dat het toestel snel geleverd kon worden, en tijdens de verkoop werd overeengekomen dat levering, installatie, terugname van het oude toestel en inbouw van het nieuwe inbegrepen was in de prijs.  Wij hebben dan ook een toestel gekozen dat in stock was en het zou bijgevolg op vrijdag 11 december geleverd worden, wat nogal belangrijk was, daar we 's anderdaags een feestje hadden. U moet weten, wij organiseren nogal wat feestjes bij ons thuis en zoals u allicht wel weet daar komt nogal wat vaat bij kijken. Ik moet eerlijkheidshalve bekennen (en dat zal u plezier doen) dat in de winkel  alles vlekkeloos verliep, en de zeer jonge verkoopster liet een degelijke professionele indruk  achter. Ze was bovendien zeer vriendelijk. Ik vermoed dat jullie een soort standaard verkoopstraining bezorgen aan al jullie nieuwe medewerkers? Mooi zo.

art05_23_NL

Op vrijdag werden wij opgebeld met de mededeling dat het toestel zou geleverd worden. Enkele uren later kregen wij bij levering  tot ons grote verbijstering van de chauffeur te horen dat hij enkel leverde en dat er geen sprake kon zijn van te installeren of het oude toestel terug te nemen. Wij hebben dan maar naar uw winkel gebeld en daar kregen we te horen dat we ons moesten wenden tot de dienst naverkoop, wat ook al niet hielp. U moet weten dat ik niet zo handig ben met het installeren van dergelijke toestellen, zodat wij dan maar hebben besloten om een andere oplossing te zoeken (het feestje was heel dicht bij).  Enkele dagen later ben ik terug naar uw winkel gereden om met een verantwoordelijke over compensatie te praten. Daar aangekomen werd ik naar u verwezen en u was  op dat moment druk aan het bellen, waarop ik besloot te wachten tot na het telefoongesprek. U heeft mij toen opgemerkt, maar ik deed teken dat ik kon wachten. Na een tiental minuten was het gesprek beëindigd en stapte u uit het kantoor, mij tegemoet komend, dacht ik. Ik stak mijn hand uit, wat ik normaal altijd doe ter begroeting van iemand, maar u negeerde mijn uitgestrekte hand compleet. Allicht is een dergelijke vorm van Westerse beleefdheid u tot op heden vreemd gebleven, maar mensen geven elkaar een hand. Hoe zuiderlijker, hoe warmer het gebaar, en soms gaat het zelfs gepaard met een kus of omhelzing, wat in deze situatie eigenlijk niet gepast zou zijn. Goed u negeerde mij en liep mij straal voorbij, waarop ik u aansprak of u enkele minuten tijd had voor mij. U draaide het hoofd even om en sprak de volgende weinig archaïsche woorden: 'ik heb nu geen tijd, want mijn chauffage is kapot', waarop u verder wegliep. Uw chauffage was kapot, wat waarschijnlijk betekende dat de verwarmingsketel bij u thuis het begeven had,  met als gevolg dat de wereld  u gestolen kon worden. Allicht had u tien minuten met uw niet-te-troosten vrouw aan de lijn gezeten, en had zij u aangespoord om alles te laten vallen en de winkel onmiddelijk te verlaten. Ik stond daar nog even wat verbaasd rond te kijken, niet goed wetend wat doen, na dergelijk boertig gedrag. Trouwens ook uw medewerkers hadden totaal geen idee waar u naartoe was, waarop ik hen lakoniek heb geïnformeerd dat uw chauffage kapot was. Het was me toen trouwens duidelijk dat u weinig respect geniet bij uw team, maar dit doet eigenlijk niets ter zake. Eén van de zaken die u duidelijk ontbeert is  het besef dat mensen niet graag genegeerd worden, zeker niet als ze de moeite doen om naar u te komen om hun beklag te maken. Een gezonde basisregel dat in vele bedrijven gehanteerd wordt (maar klaarblijkelijk niet bij Vanden Borre) is dat klanten verantwoordelijk zijn voor alle salarissen dat maandelijks uitbetaald worden.

En van negeren gesproken, proficiat u staat nu ook al op mijn lijst. Ik noem het eigenlijk mijn zwarte lijst, waarop alle personen staan die systematisch emails of (aangetekende) brieven compleet negeren. Heeft u nog steeds huishoudelijke problemen die beletten om uw werk te doen?  Of kadert dit gedrag in de nieuwe trend van deze tijd, waarbij mensen onder het mom van werkdruk de moeite niet meer nemen om iemand te beantwoorden?

Goed, u bent een mens die het druk heeft, die daardoor mensen vaak of soms compleet negeert, die bovendien weinig respect geniet binnen zijn team, klaarblijkelijk geen beleefdheidsbesef heeft en die slaafs zijn vrouwtje ter hulp achterna loopt en alles en iedereen laat vallen als er een huishoudelijk probleem optreedt. Staat dit niet in fel contrast met jullie PR-leuze "Uw Akte van Vertrouwen", waarbij complete engagement en de beste service worden beloofd?

art00_02_NL

Ik vermoed dat ik nu uw aandacht wel heb! Zou u zo vriendelijk willen zijn mij weldra te contacteren om dit verder te bespreken. Ik ben nog steeds op zoek naar een vorm van compensatie. Vanden Borre heeft zondermeer de verkoopsbelofte niet nagekomen.  U kan mij, als u even de tijd vindt, via deze blog een mail sturen.

 

Vanden Borre? U heeft goed gekozen? Ik denk het niet ...

 

Met niet bepaald vriendelijke groeten,

S.

214_x600_film_dvd_box_nocountry

 

ps1 Ik heb deze post ook verstuurd naar de hoofdzetel van Vanden Borre en naar de dienst naverkoop.

ps2 Sommige marketing studies beweren dat negatieve publiciteit nog steeds beter is dan geen publiciteit. Ik ben benieuwd naar uw mening hierover.

12:41 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (9) | Tags: vanden borre |  Facebook |

25-01-10

Het verdriet van Vlaanderen

Arm Vlaanderen, het stukje land met de lelijkste woningen uit West-Europa, die zo naast elkaar gebouwd zijn dat er geen landschappen meer zijn. Voor landschappen moeten wij naar het buitenland. Er was een tijd dat zo goed als alle Vlamingen van fermettes droomden, en plots is deze trend veranderd voor een adoratie in pastoriehuizen, allicht om toch nog een beetje binding te hebben met het Katholiek geloof. Ja, want de traditionele zondagse uitstap naar de kerk heeft moeten wijken voor andere prioriteiten.

02-rav-groot

De Vlaming houdt ervan om hun zondagen door te brengen voor de televisie, kijkend naar in modderploeterende wielrenners, waarbij er steeds de broodnodige zekerheid bestaat dat er een andere Vlaming wint. Indien er echt niets op de buis is of de vrouw haar gelijk krijgt, dan kan er ook een halve dag doorgebracht worden in één of andere meubelzaak of plantencenter, waar zo goed als alles te koop is. Vlamingen houden nu éénmaal van nep-antiek, lelijke planten en tuinkabouters. Belangrijk onderdeel, of eigenlijk moet ik het hoogtepunt zeggen, van deze uitstap is het bezoek aan het cafetaria of nabij gelegen taverne, waar de dames er zich te goed doen aan dames blanches, toertjes of pannekoeken in combinatie met een zalige koffie van Douwe Egbert, liefst met een klod slagroom er bovenop. 'In Italië noemen ze dit een Capuccino.' De heren houden het bij één of andere donker zoet bier, begeleid met nootjes. 'Ja, een mens krijgt er dorst van.'

Er is een tijd geweest, en dit voor de jongere generaties, dat zowel vrouwen als mannen bij zichzelf krullen lieten leggen, in navolging van een zekere Jean-Marie. Gelukkig is de populariteit van deze gesponserde paljas, ondanks een televisiereeks, naar nul herleid, zodat het nu eigenlijk niet meer gangbaar is. Wel zijn de glimmende trainingspakken, met bijpassend witte sportschoeisel, die rond dezelfde periode hun opgang deden, nog wel in het straatbeeld te zien. U heeft het beslist ook al eens gezien, een middelbaar Vlaams koppeltje dat in plaats van aan sport te doen, denkt dat het beau temps is om er sportief bij te lopen, ondanks een zwangerschap bij de man en hangtieten bij de vrouw.

080110_roger_raveel_18

Vlamingen zijn zo bekrompen dat het soms pijn doet aan mijn kloten. U geloof mij niet? Let maar eens op bij een volgend gesprek op het werk of in intiemere kringen. De onderwerpen zullen allicht de grenzen van de wijk, familie, sport of televisieprogramma's niet overschrijden of er moest ergens een ramp hebben voorgedaan. Zij die dan toch buiten de krijtlijnen kleuren in dit deel van de wereld worden al heel snel als excentriek en een beetje gek beschouwd. Het is niet voor niets dat alle grote filosofen en wetenschappers uit het zuiden, westen of oosten van ons contreien komen. Zelfs bij onze kunstenaars stel ik mij vragen, wat op zich wel gevaarlijk is. Ons grootste levende schilder, de Roger, kwam zelfs zijn ommuurde tuin niet uit, waardoor zijn kunstwerken duidelijk belichamen wat ik hier poneer.  De lijst van de grootste Belgen aller tijden geeft trouwens duidelijk aan dat er geen grote Vlamingen bestaan, want Brel en Merckx kunnen bezwaarlijk als Vlaming bestempeld worden en Vesalius was ne Duits. Ten tijde van Ambiorix bestond Vlaanderen nog niet. En Pater Damiaan is een heilige, en die tellen uiteraard niet mee.

Vlamingen zijn racisten, net zoals Denen en Duitsers dat zijn. Elke verkiezing sinds 1991 zal mijn stelling bevestigen, maar ik heb het ook over de niet extreem-rechtse kiezers, die bijvoorbeeld Groen, rood of blauw stemmen. Ondanks hun verwoede pogingen om zich als multicultureel te profileren is de enige Marokaan of Afikaan dat ze ooit aangesproken hebben één achter een kraam of bar op één van hun reizen met Thomas Cook. Ik hou er wel van om aan deze mensen te vragen wanneer het de laatste keer was dat ze een allochtoon thuis ontvangen hebben. En dan komt de aap uit de mouw, want allochtonen zijn anders en delen niet dezelfde interesses. Het meest exotische waar vele Vlamingen al ooit eens mee in aanraking gekomen zijn, is de nr 11 op de menukaart van de plaatselijke afhaal-Chinees: een loempia met curry-saus.

raveel002

Buitenlanders die hier komen wonen zijn (en zo ken ik er nogal veel), klagen vaak over de Vlaming zijn zeer koude en afstandelijke kant. Heel lang heb ik gedacht dat dit een soort van facade was, deels mede bepaald door een soort van verlegenheid en introvertheid. Ik ben nu echter van mening dat dit gedrag te herleiden is tot de desinteresse in de medemens en het vreemde.  Het conservatisme in Vlaanderen is duidelijk vervlochten met een pessimistisch mensbeeld, waarbij er geen plaats is voor het individualisme. Vlaanderen boven, toch?

Gelukkig zijn Vlamingen wel flexibel en harde werkers hoort men ook wel vaak, ter verdediging van hun nietig bestaan, denk ik dan.  Juist, zeg ik dan. Een ander punt waar we goed in zijn is klagen...

St-Etienne, een individu dat heel toevallig in het gewest Vlaanderen is geboren.

km33062

16:58 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (19) | Tags: vlaanderen, vlamingen, roger raveel |  Facebook |

12-10-09

Open brief aan Philip Michel Frans De Winter: onrustige vadsigheid?

 

Geachte Heer De Winter,

 d3

  

U zult onze eerste en enige ontmoeting zeer zeker niet herhinneren; het is te zeggen, de gebeurtenis die ik zal beschrijven is alvast nog steeds in uw geheugen geprent, maat dat ik er bij was kan u uiteraard niet weten. Men schrijve 1984, ik studeerde Scheikunde aan de K.U. Leuven en u was lid van het extreem rechtse NSV en studeerde journalistiek, nadat u, na enkele pogingen Pol & Soc, de universiteit vaarwel had gezegd. Ik was met wat bevriende medestudenten rustig een koffie aan het drinken in "het stuc", een cultuurcentrum verbonden aan de KUL. Rond half vijf in de namiddag stormde een vijtigtal NSV-leden, waaronder u, zeer geweldadig het gebouw binnen. Jullie waren gewapend met ijzeren staven en nog andere objecten. De bedoeling van jullie aanval was het gebouw te bezetten, omdat het stuc te progessief was. Het was duidelijk dat jullie van plan waren om dit op zeer aggresieve manier uit te voeren, zelfs al waren jullie in grote meerderheid. Er zijn toen enkele zware klappen uitgedeeld en ik herhinner mij dat verschillende mensen naar het ziekenhuis moesten worden afgevoerd. Wat ik mij zeer zeker herhinner is dat we woorden met elkaar gewisseld hebben. Niet dat u toen een al bekend persoon was, maar het was pas later toen u een publiek figuur werd, dat ik de associatie maakte met die jonge knaak die in legerbottinnen mensen aan het stampen was. Ik weet niet meer precies wat we elkaar gezegd hebben, maar het zal niet iets al te beleefd geweest zijn. U had toen nog een zwaar Brugs accent, waar vele Antwerpenaars nogal gemakkelijk de spot mee drijven. Uiteindelijk hebben jullie het cultuurcentrum enkele uren bezet, en zo jullie punt gemaakt dat een progressief centrum onduldbaar was aan een katholiek instituut.

983_filip%20de%20winter%20aanval%20agressie

 

Goed, u zult uiteraard deze gebeuretenis catalogeren als een jeugdzonde. We zijn allemaal wel jong geweest en, inderdaad, ik heb ook wat op mijn kerfstok staan, alhoewel ik nooit mensen gemolesteerd, zelfs nooit geslagen heb. En, mocht u om vergiffenis vragen, ik zou ze u geven, alhoewel de man die toen is afgevoerd met een gebroken neus er waarschijnlijk anders over denkt.

Waar ik echter altijd spijt van heb gehad, is dat we beledigingen naar elkaar hebben geroepen, ja geroepen, omdat er nogal veel tumult was, in plaats van op een constructieve wijze met elkaar om te gaan. Niet dat het iets aan de situatie veranderd zou hebben, maar ik ga graag om met mensen, en al roepend is dat nogal moeilijk. Elke keer als ik u op TV zie denk ik eraan. Want feit is dat u een begenadigd spreker en debatteur bent, en u zou mij ongetwijfeld heel gemakkelijk onder tafel praten. Maar, ik ben een goede luisteraar en zou op gepaste tijd een simpele vraag stellen. Eigenlijk stel ik nogal veel vragen en volgens mijn moeder heb ik dat altijd gehad, dus het zal wel iets genetisch zijn.

Eigenlijk boeit u mij wel, niet in de bijbelse betekenis. Het is ook niet dat ik sympathie voor u voel. Eigenlijk weten wij gewoon niets van u, buiten uw politieke ideeën. Ondanks uw bekendheid heeft u nooit uw ware ik publiekelijk naar boven gehaald, allicht om u wat te beschermen. Persoonlijk denk ik dat je een beetje lui bent, maar waarschijnlijk ben ik de enige die dat denkt.

Daar ik allicht nooit meer de kans ga krijgen om u in levende lijve een tweede keer te spreken, doe ik het via deze blog.

Mijnheer De winter, of mag ik Filip zeggen? Het valt me trouwens op dat je Philip in Filip hebt veranderd aan het begin van je politieke loopbaan. OK, Filip dan maar, wat zijn je hobby's? Je bent ongetwijfeld een lezer, ik vermoed voornamelijk van geschiedenis, maar een mens kan toch niet altijd lezen? Ik weet dat je af en toe naar het voetbal gaat, want ik heb je al gezien bij mijn favoriete voetbalploeg. Is het feit dat je afkomstig bent uit West-Vlaanderen geen belemmering om tussen de heethoofden van het Kiel te zitten? Gelukkig hanteren zij andere waarden dan je partij, waar buitenstaanders als niet welkom worden beschouwd. Ik vermoed dat u in Ekeren, waar u woont (wij hebben toevallig een bevriend koppel dat bij u in de straat woont), als Westvlaamse allochtoon ook nooit een integratie-problemen heeft gehad? Ja, je spreekt ook dezelfde taal, maar zoals je weet is er een verschil tussen het Antwerps en een ander dialect. Zo ken ik Antwerpenaars die moeilijk aarden in het verre Westen, gewoon omdat ze niet van daar zijn. Heeft u trouwens veel contact met de buurtbewoners? Je zult maar plots vele jaren geleden het hoofd van het Vlaams Blok, toen nog een staatsgevaarlijke partij, naast je wonen hebben.

Filip, laten we het nu over belangrijker dingen hebben: ben jij een wijn- of bierdrinker? Ik heb Bert de Blijtsmoel enkele maanden geleden een open brief geschreven, waarin ik hem betichte van een bierdrinkende jojo te zijn. Ik denk dat jij beide dranken wel lust. Weet jij trouwens dat Benito Mussolini voornamelijk een wijndrinker was? Van Adolf weet ik het niet, alhoewel ieder gezond mens bij een forel wel een wit Moezelwijntje zou nuttigen in plaats van bier. Ik vermoed dat u liever blond of wit bier verkiest boven dat zoetproevend donkerbruin bier. Welke wijnen heb jij in de kelder liggen? Ben jij een klassieke Bordeaux-drinker, die voor wit flirt met Bourgogne? Of ben jij een typische Rhône-wijndrinker, de regio die vaak wonderwel past bij onze Vlaamse keuken? Durf jij af en toe ook eens wat exotischere regio's te drinken? Elzas? Ben jij ook een fan van Riesling? Ik vermoed dat jij net zoals ik geen behoefte hebt aan al die nieuwe-wereldwijnen. Waarom het in Zuid-Afrika of Amerika gaan zoeken als het dichter bij huis ook te vinden is, inderdaad.

Heb jij ooit al gehoord van natuurlijke wijnen? Neen, je mag het zeker niet associëren met geitenwollensokken, alhoewel desbetreffende wijnbouwers nogal zuipers zijn en soms durven ze ook eens een jointje te roken. En inderdaad, ik ben er ook zeker van dat Mieke Vogels nog nooit van dergelijke wijnen gehoord heeft. Ik heb trouwens Mieke ooit eens in de supermarkt betrapt met een kar vol zware bieren, wist jij dat? Inderdaad, niet echt gezond voor de lever. Rook jij trouwens? Ooit al aan een jointje getrokken? Goed zo.

Hou je ook van andere keukens dan de Vlaamse? Uiteraard, een mens kan niet alle dagen stoemp of frieten eten. Wat is je lievelingsrestaurant? Ben jij ook iemand zoals ik, die na enkele glazen spontaan van dat goedkoop Italiaans gaat praten tegen de Italiaanse ober: "Tutto posto? Uno altro biera, porfavor... euh prego....grazie mille, mille grazie". Je wordt allicht niet graag betrapt in een andere taal? Je bent helemaal geen taalknobbel? Filip, een mens kan niet alles goed kunnen. Maar hoe is je Frans eigenlijk? Parles tu le "François"? Neen? Maar wat heb je dan gesproken tijdens je ontmoeting met Le Pen? Toen wel ...

Kook jij soms zelf, of laat je de keuken over aan je prinsessen? Vrouwen aan de haard en aan het kookfornuis. Jij hebt het nooit anders geweten, he? De man aan de televisie gekluisterd na een zware dag, en de vrouw 's avonds in de keuken, na de hele dag gekuisd te hebben.

Ik heb begrepen dat jij drie dochters hebt. Innige deelnemingen! (Ik heb er ook drie, dus was maar een grapje) Ik zou het niet anders willen. En jij? Toch liever een zoon gehad om je genen en bloedlijn door  te geven? Dit kan ook met dochters. Ja, de familienaam... Wist jij trouwens dat wij in België vrij uniek zijn in de wereld doordat de vrouw na het huwelijk nooit de mannelijke familienaam overneemt? Ja, in andere landen moet je als vrouw bijvoorbeeld de dag na je huwelijk je e-mailadres veranderen. In Zweden is het nog erger, daar neemt de man vaak de vrouwelijke familienaam over. Ik weet het, dit is de omgekeerde wereld en bewijst inderdaad dat ze daar maar watjes zijn.

Filip, wat zou je doen mocht één van je dochters thuis komen met een neger of Marokaan? Hun geluk gaat inderdaad voor op alles, en het is inderdaad hun eigen leven. Het zal toch wel pijn doen, denk ik dan. Maar zou je de vaderlijke zege geven als het tot een huwelijksaanzoek zou leiden (of moet ik lijden schrijven)? Ik zie jou nog niet naar zo'n traditioneel Marokaans trouwfeest gaan, waar je als man gescheiden wordt van je vrouw, dochters en alle andere vrouwen. Je zult daar maar met enkele mannelijke familieleden in een zaal belanden tussen allemaal Marokaanse mannen. Wist je trouwens dat het op dergelijke feesten voornamelijk de mannen zijn die onderling dansen. Ja, inderdaad, nogal gay-like. Ben je trouwens een danser? Ik niet, maar ik zou het wel graag zijn. Jij ook? Neen, zeker geen walsen.

filip

Wat voor muziek hoor je trouwens graag? Neen, ik geloof nooit dat jij de volledige Ring van Wagner hebt beluisterd. Richard Strauss? Bruckner? Ook Vlaamse liedjes, ik begrijp het. Toch geen Helmut Lotti, mag ik hopen? Inderdaad die zingt niet in het Vlaams. Raymond? Zjef? Wim? Will? Luister je soms naar hip-hop of R&B? Ja? Onder invloed van de vrouwen in huis, grappig en zo herkenbaar. Koop jij soms CD's? Gewoon in een winkel? Ik vermoed dat jij nooit de van oorsprong communistische Fnac binnen loopt? Toch wel. Ja, je hebt gelijk, er zit geen greintje links meer in deze keten.

Waar ga jij trouwens graag met je gezin op reis? Ik dacht eerst aan Duitsland, maar dat is zo'n cliché en te veel voor de hand liggend. Trouwens ik kan me het gezicht van je dochters voorstellen bij een zoveelste poging van jou om naar het Zwarte Woud te rijden. Ben je trouwens geïnteresseerd in vreemde culturen? Ik vind dit persoonlijk zeer verijkend. Word je vaak herkend op reis? Ben je dan iemand die gemakkelijk contacten legt of blijf je liever op de achtergrond? Je bent zonder twijfel een natuurlijke leider, maar hoe uit zich dat in je privé-leven? Je weet het niet echt, maar je voelt jezelf vaak onrustig? En dan gaat het kriebelen.

Hebben jullie trouwens vele vrienden? Uiteraard ken jij veel mensen, maar ik bedoel eigenlijk mensen die je heel nauw aan het hart liggen, waar je steeds terecht kunt, en die voor één keer niets met politiek te maken hebben. Zou jij bevriend kunnen zijn met zo'n progressieve wacko, die vroeger naar het stuc ging?

dewinterflipje

Filip, ik vind dit een zeer mooie foto. Niet dat jij er op je best op staat, maar de protagonisten vormen een mooi geheel, dat in andere tijden door Jan Van Eyck zou kunnen geschilderd zijn geweest. Uiteraard sta jij in het middelpunt van het tafereel. De oudere vos die nog steeds niet geleerd heeft uit zijn fouten uit het verleden. Je wordt nog steeds tot je eigen verbazing, ondanks jouw politiek statuut en mooie verpakking, hardhandig aangepakt voor feiten en streken die machtiger zijn dan jezelf. Rechts van jou, staat een militante, die omwille van de boeien rond haar polsen, als het ware jou aan het aanbidden is. Kijk ook naar haar gezicht dat tegelijkertijd bewondering, medelijden en liefde voor je toont. Zij lijkt moeder Maria wel, die haar tot de dood veroordeelde zoon een laatste groet brengt. Tussen jou en haar, zie je de vijand, de duivel als het ware. Neen, niet omwille van het uniform. Deze persoon is duidelijk van vreemde origine en maakt desondanks nu deel van de orde-handhaving. Kijk hoe hij zelfverzekerd in de camera kijkt. Ik ben er niet zeker van, maar is het een grijns op zijn gezicht? Uiteraard zijn zijn horens bedekt. Links op de foto, rechts van jou (hoe kan het anders), staat de cliché der cliché's, de iets te zware en besnorde Brusselse politie-agent, die jou naar allicht een donkere plek moet leiden...

09:03 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (4) | Tags: de winter, het stuc |  Facebook |

30-07-09

Ode aan een Groot Land

 

Ik ben net terug van een groot land; groot in oppervlakte, groots in daden en nog groter in waanheidszin. Wat meteen opvalt als je van het vliegtuig stapt is de vriendelijkheid van de populatie. Vriendelijkheid dat geleidelijk aan plaats maakt voor een vorm van gemaakte betrokkenheid en interesse, om dan na een paar dagen ter plekke terug te keren, zoals een jojo, naar je oorspronkelijke conclusie. De mensen zijn daar zeer vriendelijk, echt waar, en dat het soms als fake overkomt zal met opvoeding te maken hebben en een zekere verkeerde perceptie onzentwege.

Het ontbreken van elke vorm van smaak is een unicum dat we zouden moeten koesteren en zelfs door een sociologisch team laten onderzoeken. Over smaak valt te discussiëren, maar in dit geval niet. De bevolking van dit groot land heeft geen smaak. Voila het is er uit. Ik kan het zelfs bewijzen.

Alles is er artificieel, zelfs in die mate dat het lelijk blijft. Je ziet er overal de afschuwelijkste mogelijke schreeuwerige kleurencombinaties: op straat, op televisie, tot zelfs in het dessertbord. Nog erger wordt het als er gestreefd wordt naar een zekere vorm van chic-heid (geen idee of dit wel een woord is), waarbij er dan plots een mengelmoes van goudkleur en andere nobele kleuren in combinatie met lelijke houtsoorten wordt tentoon gespreid. Een ander mooi voorbeeld is de drang om alles van plastiek te maken, tot zelfs immitatie bege-geschilderde houten planken die de buitengevel van de betere huizen omhullen. Echt hout is trouwens voor losers en vergt trouwens onderhoud en onderhoud gaat gepaard met beweging en beweging is volgens Newton iets dynamisch en dynamiek is voor ... losers.

's Morgens aan het ontbijt krijg je cornflakes in een plastieke kom en zal het bestek van hetzelfde wegwerp-polypropyleen vervaardigd zijn. Tot mijn afgrijzen moest ik zelfs mijn plastieke plateau na de maaltijd deponeren in een plastieke bak dat dienst deed als vuilbak. Liever wat polyprop naar de afvalberg loodsen of de decompositie dampen ervan de lucht in blazen dan even met water te spoelen.

Ik heb een spiegelei geserveerd gekregen dat naar mijn gevoel streefde naar de Nobelprijs voor chemie. Het wit had iets sponsachtig en in het midden zat er uiteraard een dooier, maar dat de vorm van een vierkant had. Het geheel was volkomen smaakloos. Was hier een genie in de keuken aan het werk, die zich net een kookboek over moleculair koken had aangeschaft? Een blik in de keuken verraadde een stapel dozen dat net uit de vriezer was gehaald en rijp was voor een minuutje microgolf. En laten we dit toestel in godsnaam eren. Het land zou ter plekke ontbinden mochten alle microgolftoestellen ophouden te bestaan. Er wordt hoofdzakelijk diepgevroren maaltijden opgewarmd. Er is geen plaats voor versheid, zoals verse groenten, dat allicht enkel geassocieerd worden met konijnen en schildpadden, maar niet met de mensheid. Mijn lichaam begon trouwens bij gebrek aan verse groenten afkickverschijnselen te vertonen en bij thuiskomst heb ik spontaan een hele courgette opgegeten, rauw en in dunne schijfjes met enkele druppels olijfolie.

Het beste rundsvlees ter wereld, op de bistecca alla fiorentina uit het Chiana-dal na, kan je er krijgen. Ik moet bij het verorberen van de lekkere reuze steaks altijd aan de Ronde van Frankrijk denken, en niet zo zeer omwille van de oude traditie om een stuk vlees ergens in je broek te deponeren tegen zadelpijn, maar meer voor de preparaten die er intramusculair worden toegediend. Een beetje hormonen zal allicht geen kwaad kunnen, vraag het maar aan Eddy M., en het kan alleszins wonderen doen voor een stukje vlees.

decoration

Het allerlekkerste stuk vlees is de door ons totaal ongekende Prime Rib, een soort Côte a l'os. Op de vraag wat het zo uniek maakt krijg je alvast "it's a different cut" te horen. Ik ben er nog steeds niet achter waarom onze beenhouwers onze koeien niet op dezelfde manier kunnen versnijden. Naar het schijnt waren er nog niet zo lang geleden alle beenhouwers van Germaanse makelij, dus waar hebben zij het dan geleerd? Ik denk dat de uitleg meer in de bereidingswijze ligt, waarbij het geheel met veel grof zout en met het vet en beenderen er nog aan traag in de oven wordt klaar gemaakt. Geloof me, het is zo lekker dat je ervan blijft eten tot de eerste koliekstoot je lichaam doet stoppen, ondanks dat je verstand blijft herhalen dat vlees compatibel is met ons lichaam.

decoration

 

Het voedsel ontbeert de drie meest belangrijke kenmerken van lekker eten volgens de Italiaanse Renaissance: eenvoud, duidelijkheid en natuurlijkheid. Deze hebben plaatsgemaakt voor grootsheid, zoetigheid en vooral vettigheid. Het eten is er vaak zo vettig dat je bij het eten ervan ter plaatse een vorm van waterige stoelgang krijgt. Een weekje ter plaatse is op culinair gebied een marteling en sowieso gaat je cholesterol recht evenredig met je lichaamsgewicht de hoogte in.

Koffie wordt voor het dessert geserveerd, wat op zich een zege is als je de slechte smaak van het dessert op voorhand wil elimineren. De koffie, dat trouwens vaak caffeïne-vrij is, wordt echter zo verdund dat er naar onze normen geen sprake meer is van koffie. Het zou een andere benaming moet krijgen: kleffie.  Na mijn laatste, ik bedoel tijdens mijn laatste maaltijd ginder ter plaatse, in een Italiaans keten hunkerend naar de echte Italiaanse ristretto, heb ik een straffe expresso gevraagd (want een ristretto kende ze niet) en echt waar ik kon nog steeds de bodem van mijn vol kopje zien dat geleidelijk verder verdund werd met mijn tranen van verdriet en blijdschap dat ik na deze trip naar Italië op vakantie zal kunnen vertrekken.

Het land is zo groot dat je voor alles de auto moet nemen, zelfs om aan de overkant van de straat naar een "aars"lelijke shoppingmole te geraken. Neen, het is niet de afstand, maar de combinatie van het ontbreken van een voet- en zebrapad, de breedte van de weg, de enorme hitte en hoge vochtigheid en de drang om je leven er niet bij te laten dat maakt dat je de geautomatiseerde slee instapt.

Ik heb de op twee na grootste wijnwinkel van de natie bezocht. De grootste zou zich in de regio bevinden waar mensen met cowboyhoeden, -laarzen en gigantische broeksriemen rondlopen (liefst gewapend). De zaak deed mij wat aan een Colruyt-winkel denken, maar dan zonder de pampers en andere artikelen. Enkel rekken met gevulde wijnflessen en gangen met gladde verkopers. Elke tientallen meterslange gang was gekoppeld aan een land of wijnstreek en noem ze maar allemaal op dan weet je ook hoeveel gangen er waren: Arizona, California (met een extra gang voor Napa Valley), Colorado, Nevada, Washington, Oregon, Chili, Argentinië, Australië, Nieuw Zeeland, Bordeaux (uiteraard 2 gangen, wat dacht u), Bourgogne, Rhône, Loire, Elzas, Champagne, Duitsland, Zuid-Afrika, ... en allicht vergeet ik er nog een paar. Was het bezoek de moeite? Het waren allemaal zeer herkenbare merken en er was geen plaats voor echte wijn, maar het was uiteraard indrukwekkend om zoveel flessen op één plaats te zien. John, onze persoonlijke gladde verkoper en klaarblijkelijk ook lijfwachter, probeerde mij wijs te maken dat er in Stags Leap de beste wijnen ter wereld werden geproduceerd. Een blindproeverij ergens in Parijs in de jaren zeventig bewees zijn stelling. Het zal wel, beste John, maar je kreeg toch geen fles verkocht aan iemand die graag wijn koopt en drinkt.

 

Dit artikel werd op de vlieger geschreven tijdens mijn slaaploze terugreis, omringd door snurkende individuën. Mijn vlucht had twee uren vertraging na het inschepen, te wijten aan een defect onderdeel, dat ze dan maar uit een ander toestel hebben gehaald. Tijdens het wachten op de tarmac werd mij door een verwijfde Steward met een glimlach zo breed dat hij zijn tanden met een WC-borstel moet poetsen in een prachtig accent (allicht omdat ik een Frans boek aan het lezen was) gevraagd: "Vous désirez un petit drink en attendant?"

19-06-09

Open brief met de oproep wat assertiever te zijn tijdens maaltijden

 

decoration

 

Dit is een oproep om wat assertiever te zijn, in het algemeen, maar vooral tijdens maaltijden over wat geserveerd wordt. Voedsel is namelijk heel belangrijk en we zouden eens moeten stoppen om alles wat er op ons bord verschijnt zonder echt te proeven binnen te smakken. Uiteraard geldt deze oproep in eerste plaats voor bezoeken aan restaurants en andere eetplaatsen. 

Laat me even terug in de tijd gaan. Enkele jaren geleden was ik in Londen voor mijn werk en gingen we 's avonds met enkele Engelse collega's eten in een nieuwe trendy restaurant, dat de Franse en Italiaanse keuken combineerde. Ik ben de naam van het restaurant vergeten, maar feit is dat het niet meer bestaat. Ik eet in Engeland hoodzakelijk Aziatisch (heel vaak Indisch dus), maar deze keer ging ik, weliswaar sceptisch, akkoord met de meerderheid. Bij het eten van de voorgerechten (ik had sint-jacobsvruchten) kwamen we tot de conclusie dat het eigenlijk op niets trok en besloten we gezamenlijk en solidair ons voorgerecht te laten staan. Eerlijkheidshalve moet ik er bij zeggen dat het voornamelijk onze Schotse collega was die het voortouw nam. Altijd goed van op schok te gaan met een Schot. Op de vraag of er iets scheelde met het eten antwoorde we in koor dat het niet lekker was, en dat indien de hoofdschotel hetzelfde niveau vertoonde, we zouden weigeren te betalen. Er werd nog even met de keuken geraadpleegd en ze gingen akkoord met onze eisen en condities. Ik zal nooit de blijdschap vergeten die bij mij opkwam bij het aanzien van de vis op mijn bord. Ik wist dat het bingo was. De vis viel compleet uit elkaar en de reuk beloofde ook al niets goed. Ook de andere hoofdgerechten waren niet top, en we besloten om het restaurant te verlaten. We hebben de dranken afgerekend en gingen met een glimlach op het gezicht naar buiten. Het personeel was voornamelijk uit hun lood geslagen en allicht ook opgelucht dat dergelijke kritische fenomenen de deur uit waren. En uiteraard gingen we om de hoek Indisch eten.

Heel lang geleden heb ik besloten om slecht eten of wijn niet meer te consumeren. Sinds die avond in London ben ik van plan bij slecht eten in een restaurant dit te melden en eventueel op te stappen. Vorig jaar tijdens ons vakantie in Italië gebeurde het nog eens. Het restaurant was ons trouwens aangeraden door de lokale bevolking: het was een vrijdagavond, er was geen kat aanwezig en op de vraag wat er te eten viel was het antwoord zo bedroevend (er was zelfs geen pasta), dat we besloten door te gaan. De brave man opperde nog dat hij voor de kinderen nog wat pizza kon gaan halen, aan de overkant.  Ik heb echt geen zin om geld uit te geven aan iets dat niet leuk of lekker is. Ik heb trouwens van vrienden nog enkele mooie excuses gehoord hoe je een restaurant kan verlaten net voor of tijdens de maaltijd. Je meldt doodleuk dat het alarm van je zaak of huis is afgegaan; je moet dus dringend weg. Een ander mogelijkheid is dat er zich iemand in het gezelschap opoffert, en zich als ziek en onwel gedraagt. Ik verkies de harde en eerlijke aanpak, maar moet er ook bijzeggen dat ik vaak naar dezelfde plaatsen terugga, waar ik weet dat het goed is. De laatste tijd durf ik ook trouwens meer en meer wijn mee te nemen op restaurant, wat ik trouwens gewoon meedeel bij het reserveren.

Enkele maanden geleden op een verjaardagsfeestje, vertelde ik mijn Londen's verhaal nog maar eens aan het gezelschap (allicht hadden al heel wat gasten het verhaal al meerdere malen gehoord, wat ook aangeeft dat ik een oude zak aan het worden ben), en kwam er een begripvolle reactie van een koppel; zij hadden kort na hun huwelijk lang geleden eens een Quiche Lorraine besteld in Frankrijk en tot hun ontsteltenis zaten er maden in de quiche. De reactie van de ober was trouwens zeer vreemd, en vooral het feit dat hij zich niet excuseerde bij het melden van dit fenomeen was verbazingwekkend. Op mijn vraag wat ze nadien gedaan hebben, kwam het volgend antwoord: "iets anders besteld, wat trouwens nog een beetje bevroren was aan de binnenkant. Maar ja, we waren toen nog jong". Hier zakt mijn broek dus van af, maar wat zou jij geachte en eerbiedwaardige lezer gedaan hebben? Zou jij de tent verlaten hebben? De meeste van ons niet, durf ik te wedden.

Mijn oproep is dus om de culinaire lat hoger te leggen, en vooral op een assertieve wijze te laten blijken wat je vindt van wat er op tafel komt (inclusief wijn). Indien hetgeen op je bord of in het glas niet lekker is, dan weiger je het gewoon te consumeren. Het vergt moed en zeker ook doorzetting (zeker als je uitgehongerd bent), maar je weet dat er alternatieven zijn.  Je kan eventueel je ongenoegen melden, en zeker als het gevraagd wordt, dan zou ik aanraden om met volle moed de waarheid te zeggen.  Slecht is slecht, en het is toch maar crimineel dat we daar nogal lichtjes over gaan. Laten we stoppen "Belgen" te zijn, en bij de vraag of het lekker was, direct ja te knikken. Of nog erger, "het was wel speciaal", te melden.

Dit is trouwens geen pleidooi voor ellenlange discussies met de maitre of kok van het restaurant, waarbij je probeert je culinaire bagage te laten gelden. Ga zeker niet in discussie. Als klant heb jij het recht om je ongenoegen te tonen en hen er op te wijzen dat het niet lekker is. Indien het echt de spuigaten uitloopt, dan stap je gewoon op.

Ook zou het fantastisch zijn mocht je dit doortrekken naar thuis en op bezoek bij vrienden of familie, zeker als je mening gevraagd wordt. Laten we gewoon eerlijk tegen onze levenspartners melden dat koken meer is dan opwarmen van ingrediënten, tegen onze moeders dat de soep nogmaals te koud is, tegen onze schoonmoeders dat groente al-dente veel lekkerder zijn dan platgekookt, tegen onze schoonzusters dat zelfs lichtjes aangebrand niet te vreten is en tegen onze vrienden hobby-koks die de raarste smaakcombinaties proberen samen te brengen, dat zij terug naar de basis moeten, vertrekkend vanuit goede producten. Want laten we eerlijk zijn, indien je een goed product hebt, en je kan een beetje koken, dan kan het niet meer stuk. Dat bepaalde lieden in Turnhout dit nog altijd niet begrijpen. En ja, ik word nog steeds uitgenodigd door vrienden en familieleden en eerlijk waar, mijn mening wordt meer en meer gevraagd. Niet dat ik een allesweter ben of een uitzonderlijk gave heb van het fijnproeven, maar ik zeg wel mijn mening. 

Zeer recentelijk heb ik nog naast een Japanse Barok-fluitiste in zeer goede gezelschap aan tafel gezeten. Zij die denken dat alle Aziaten alles naar binnen smakken, zouden raar opkijken bij het feit dat als zij bij de eertse hap de smaak niet lekker vindt, zij het bord gewoon niet meer aanraakt, en dit gebeurde dus bij het hoodgerecht. Zij was trouwens de enige die het vlees als varkensvlees herkende. Wij onnozelaars twijfelde nog tussen konijn en lamsvlees. Voor de rest kwam er geen woord uit haar mond. Een duidelijk stilzwijgend protest, waar niemand over kon kijken, ook niet de dienster. Ik weet trouwens ook niet hoe ze zou gereageerd hebben op de vraag of het niet lekker was. Ze zou zeker niet gelogen hebben, maar zou ze aggresief worden, of beledigend of spottend, ik weet het niet? Iedereen heeft zo zijn manier om zich te uiten. Maar alstublief vervoeg mijn Schotse collega, de Japanse fluitiste en mezelf in het uiten van ons ongenoegen...

Er is trouwens op deze blog trouwens een zeer mooie (lange) open brief  naar Yves Desmet neergepend over het onvermogen van velen tot een objectieve en kritische benadering van iets subjectief als smaak, wat niet inhoud dat we er niet aan kunnen werken.

 

decoration

 

Epiloog

Jaren geleden gingen mijn broer en ik wekelijks eten bij één van mijn grootmoeders-zaliger. Zij kon in tegenstelling tot mijn andere grootmoeder absoluut niet koken. Wij maakten er een gewoonte van om na de maaltijd haar punten te geven voor de maaltijd. "Ja bomma, deze week maar 2 op 10". Niet dat we allemaal klootzakken zijn, maar dit kon dus in onze familie. Slecht is slecht.

 

14:07 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (4) | Tags: assertiever, maaltijden, slecht eten |  Facebook |

12-03-09

Open Brief naar iedereen

 

Naar een idee en artikel van Jo Van Damme

eisenstaedt_alfred_Children%20at%20Puppet%20Theatre_L

Niezen achter het stuur is even gevaarlijk als rijden met alcohol in je bloed. Het is waar, want ik heb het gelezen in een krant. Rijden met een zware verkoudheid of met griep heeft evenveel effect op de rijvaardigheid als een promille van 0,8. Dit beweren enkele Britse wetenschappers weliswaar na een onderzoek in eigen land, je weet wel het gebied waar kinderen zelfs kinderen op de wereld brengen. Anderzijds staat ons eigen land bekend in het buitenland voor zijn inwoners die kinderen neerschieten, doodsteken of molesteren*. Ieder zijn specialiteit. Maar ik dwaal af...

De reden van deze brief is om iederen te verwittegen dat we in een tijd leven waarin er elke dag iets dreigt te worden verboden, waarvan iedereen tot voor kort dacht dat het volkomen onschuldig was. Je fronst even en denkt dat het over een grap gaat. Maar voor je uitgelachen bent wordt de grap in het parlement meerderheid tegen oppositie goedgekeurd en zelfs Flor Koninckx en Margriet Hermans stemmen dan voor.

De Britse studie verklaart ook dat hoofdpijn en stress de reactietijd met 4% verlengt, en dat blijkt ook het geval bij vrouwen met menstruatie. Binnekort neemt één of andere ijverige ambtenaar kennis van deze feiten, verwittigt hij zijn minister die een buitenkansje bespeurt en we zitten met een nieuwe beperking; menstruerende vrouwen rijden vanaf dan met een rode vlag op hun auto.

Elke dag komt er weer een regeltje bij om ons beter te leren omgaan met onze vrijheden. Er is al aangekondigd dat roken achter het stuur fout is, naar de radio luisteren riskant, praten met een mede-passagier beslist niet zonder gevaar, en mobiel telefoneren met een aangepaste car-kit totaal onverantwoord. Auto-rijden kunnen we niet langer meer aanmoedigen, en zo wordt het file-probleem vanzelf opgelost. Niet alleen de automobilist moet dringend op de grenzen van zijn vrijheden worden gewezen, maar ook de brave burger die thuis aan zijn keukentafel zit of in zijn tuin aan het werken is.

Het moet gedaan zijn met barbecues tijdens warme weekends, rondlopen zonder gasmasker tijdens dagen van verhoogde fijnstofconcentraties, paraplu-loos wandelen in de regen, onaangekondigd planten snoeien en fijnhout verbranden in een open haard, eigen bloemen kweken, een eigen kruidentuin hebben, de gazon maaien zonder schriftelijke toestemming van de buren, molshopen verwijderen zonder raadpleging van de gemeentelijke milieudienst, fietsen zonder been- en armbeschermers, verse thee drinken, alcohol drinken tijdens de week, niet-gefilterde wijnen aanschaffen, zelf brood bakken, verse bio-groenten gebruiken in maaltijden, vlees aanschaffen bij de plaatselijke beenhouwer, vreemde kazen eten die niet gepasteuriseerd zijn, vermageren zonder begeleiding van een erkende diëtist, buitenlandse boeken lezen, zelfstandig beleggen zonder advies van een bank, sporten zonder speciale verzekering, luidop lachen,  moppen vertellen over homo's, vegetariërs, gehandicapten, Hollanders, katholieken, moslims of joden, een tweede auto aanschaffen, naar foute muziek luisteren, rondlopen met een hoofdbedekking, in het openbaar fluiten of roepen, met een potlood tekenen,  je kinderen geen tattoo of piercing aanpraten, in de vije natuur urineren, andere mannen een gewone hand schudden in plaats van de steeds vaker voorkomende kus, bedelaars iets geven, zandkastelen bouwen, sneeuwballen gooien, analoge zwart-witte foto's trekken, naakt in bad gaan, dialect spreken, weinig naar TV kijken, op latere leeftijd in de politiek gaan, ouder dan 75 worden zonder enige vorm van pensioensparen, meer dan twee kinderen op deze wereld brengen (een derde kind zou alleen nog mogen als het geadopteerd is uit een "derde wereld"-land), mijnheer zeggen tegen een dokter of advocaat, op restaurant gaan zonder de toestemming van je huisarts, een uitgesproken mening hebben en nu ik er aan denk ... een open brief schrijven zonder toestemming van een gespecialiseerde commissie.

175

 

Best grappig allemaal, zie ik de lezer denken. Maar soms is de realiteit erger dan het imaginaire. Bent u al op de hoogte dat vanaf 2011 geen gloeilampen meer mogen verkocht worden? U weet wel, het onschuldig peertje. Wat lobby-werk van bedrijven zoals Philips in combinatie met enkele beïnvloedbare Europese commissie-leden en plots wordt de spaarlamp de enige bron van licht in heel Europa. Dat deze economischer voordeliger voor de consument zou zijn, is al lang achterhaald, en het feit dat deze kwik bevatten is beter niet geweten. Van kwik gesproken: schaf je nog snel een kwik-barometer aan, want deze verdwijnt na dit jaar. Levensgevaarlijk. En ja, binnenkort kunnen we niet meer cash betalen op restaurant, want we zitten allemaal met een teveel aan zwart geld.

 

* Dit artikel werd geschreven enkele dagen voor het bloedbad in Duitsland

19:07 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (0) | Tags: vrijheden |  Facebook |

15-02-09

Open brief aan Bert Anciaux: je bent een bierdrinkende jojo

Beste Bert, 

Ik weet het, het is bon-temps om jou te kakken te zetten, en dit heeft mij eerlijkheidshalve doen twijfelen om je een brief te schrijven. Maar toen dacht ik Fuck it, als Eric Van Rompuy in de Knack van 4 februari je kan bestempelen als de zieligste politicus die Vlaanderen ooit heeft gekend, dan vind ik dat ik dit recht ook kan opeisen. Niemand die het mij kwalijk zal nemen. In Humo van 13 februari worden je uitspraken over Gaza en Dendermonde, ook al via een open brief, kritisch onder de loep genomen door Arnon Grunberg. Zijn conclusie is dat je je gedraagt als een gepensioneerde clown die het grootste gedeelte van zijn leven werkloos is geweest. Ik was hier echt waar jaloers op. Niet dat ik Arnon een fantatstiche schrijver vind, maar deze kaakslag had ik je ook willen geven. Ik moest toen op zoek gaan naar een andere invalshoek, en toen had ik het.

decoration

Ik heb de gewoonte om mijn open brieven met iets positief in te leiden: dit kan een oprechte bewondering of een vorm van respect voor de aangesproken persoon zijn. Maar deze brief zal anders ingeleid worden. Ik ervaar namelijk niets positief aan je. Echt waar, maar ik blijf zoeken.

Ik ben dus echt nooit fan van je geweest. Ik heb echt niets met het Vlaams-nationalisme, dus je  eerste stappen binnen de Volksunie gingen aan mij voorbij. Je stond toen bekend als een emotionele jongen, een beetje scouts (of was het chiro?), die vaak bleitend het nieuws haalde. Ik verondertsel dat dit bij velen een vorm van sympathie opriep, maar bij mij dus niet. Niet dat ik niet emotioneel ben (mijn vrouw zal beamen dat ik vochtige ogen krijg bij een goal van mijn favoriete voetbalploeg), maar ik loop hier niet mee te koop.

decoration

Ik herhinner me ook nog een andere partij van jou: ID21. Korte begrijpelijke boodschappen voor iedereen en van iedereen, weliswaar postief maar zo verdund en onsamenhangend dat niemand er wijzer van werd. Je was in die tijd, al dan niet aangevuld door "ons Damienne", overal aanwezig (ik vermoed dat  jij ergens nog een tweelingsbroer had rondlopen): spelprogramma's, sportevenementen, witte en andere marsen, Ijzerbedevaarten, pensenkermissen, wijkbarbecues en bierfeesten. Ik vermoed dat je zelfs met de hond van de buren ging wandelen om aan stemmen te komen.

Je hebt nog andere partijen versleten: Sprite*, ontstaan uit de Toekomstgroep, een afscheuring uit de VU, bestaande uit voornamelijk ID21-leden. Het was de periode van allianties en dus onstond het tandem SPA-Sprite, wat een mooi staaltje van co-branding was**. Na de breuk van dit kartel besloot je vrienden achter te laten en zocht je toenadering tot de Socialisten (op voorwaarde dat zij hun naam gingen veranderen). Naar verluidt zou je een bruidsschat meebrengen: jouw electoraal potentieel. Momenteel valt niet in te schatten over welk breukdeel van 0,6 procent het gaat. Dat is namelijk de laatste score die jouw laatste partij wist te halen in de opiniepeilingen. Voor mij is jouw levensvisie zeer duidelijk: opportunisme eerst, eigen volk later.

decoration

Je bent sinds 1999 onophoudelijk minister in ons land en dit maakt mij zeer treurig. Waar bij aanvang van je politieke carrière iedereen er over eens was dat het nooit veel zal worden, heb je het toch onbegrijpelijk ver geschopt. Even wil ik nog terugkomen op de beelden uit Bejing. Je was daar samen met de andere mossel van de Belgische politiek (Leterme) op de Olympische Spelen en had onze meisjes hun medailles zien winnen. Je was buiten alle proporties zeer euforisch en op de vraag wat je nog ging doen de komende dagen, antwoorde je zonder te verpinken: "pinten pakken" en wat rondhangen tussen de atleten (niet moeilijk dat we zo weing medailles behaalden). Geen staatsbezoeken of culturele uitwisselingen, of desnoods een bezoek aan één of andere tempel. De eindbestemming van mijn zuurverdiende belastingsgeld werd voor heel Vlaanderen kenbaar gemaakt: de wc van jouw badkamer. En ik die dacht dat het niet erger kon dan de zeer dure jurk van Kate Ryan op het Songfestival...

decoration

Van een Duitse collega kreeg ik recentelijk te horen dat er ergens in Duitsland een duidelijke scheidingslijn (voor hem althans) bestaat, dat het land in twee delen verdeeld. Het is terug te brengen naar de Romeinen en tot waar ze vertoefd hebben. In dit gebied leven er, aldus mijn collega der Wolfgang, voornamelijk wijndrinkers. In het ander gebied zijn het allemaal bierdrinkers, en liefst in van die halfliter-glazen. Op de vraag wat de culturelen verschillen zijn, antwoorde hij onomwonden dat de wijndrinkers een heel andere culturele bagage meedragen: zij houden van opera en klassieke muziek, literatuur, filosofie, reizen en staan open voor andere culturen. Op de vraag welke andere culturelen kenmerken de bierdrinkers hadden, antwoorde hij naar mijn gevoel iets te snel: geen. Het hoeft dan ook geen betoog dat hij afkomstig is uit de regio dat hij bestempelt als wijndrinkers-gebied in Duitsland. Het is uiteraard gevaarlijk met dergelijke cliché's conclusies te treffen, maar voor iemand die Dendermonde met Gaza vergelijkt moet het wel kunnen. Het is een knoert van een karikatuur, maar ik associeer je dus niet met een glas wijn.

Je bent dus een bierdrinker en geen wijndrinker. Niet dat je een bierkenner bent, zo ver zou ik het niet stellen, maar je bent het type dat aan de toog met een pint in je hand van de ene naar de andere groep zwerft. Hoogdravend, een beetje lacherend, neem jij het voortouw in alle gesprekken. Van zodra het gesprek diepgaander wordt, ben je op zoek naar een andere ... groep. Je hebt geen inhoud, je bent een scheet in een bierfles. Ja maar, Jean-Luc Dehaene is toch ook een bierdrinker, hoor ik je al reageren. Zeer zeker, maar Jean-Luc drinkt ook wijn (eigenlijk denk ik dat hij alles wel lust) en die heeft meer cultuur in zijn (allicht zeer) dikke teen dan jij in je hele lijf. Wijndrinkers zijn elitair en allemaal snobs, zou je nog kunnen aanhalen als verdediging van je hele mens-zijn. Ga ergens anders bleiten, Bert.

Je bent een nul op cultureel gebied. Zeer recent heb je nog problemen gehad met Sabam, omdat jouw favoriete muziek op je website stond. Uit de lijst kon ik afleiden dat je graag naar de Beatles, Rolling Stones en Bob Dylan luistert (wie niet?), dat je "Brussel" van Johan Verminnen en "Tim" van Wim De Craene zeer mooi vindt (Oh zo voorspelbaar, maar je bent wel Raymond's "Vlaanderen boven" in je lijst vergeten), maar dat je ook dweept met P!nk (mijn jonge dochters enkele jaren geleden trouwens ook) en zelfs K's Choice. Je subsidie-keuze voor theater & dans (waarbij je de adviescommisie vaak omzeilt) wordt door vele specialisten als ronduit belachelijk beschreven, met als dieptepunt de periode van de zwarte vlaggen in tal van culturele centra. De sector architektuur en vormgeving is in jouw cultuurbeleid totaal ontbrekend. Je hebt wel het circusdecreet in het leven geroepen, ter ondersteuning van het Vlaamse (!) circus.  Mijn conclusie is (in tegenstelling tot Arnon) dat je echt een clown bent (getuige de vele foto's bij dit artikel) die het grootste gedeelte van zijn leven op kosten van de belastingbetaler heeft geleefd. En je bent, terugkijkend op je politieke loopbaan en beslissingen, zonder meer een jojo die elke dag van gedacht verandert.

Het spijt me zeer dat ik echt niets positief heb kunnen schrijven over jou. Ik blijf wel zoeken. Het gaat je goed... en groeten aan ons Damienne.

St Etienne

decoration

* hier doe ik beroep op mijn dichterlijke vrijheid, waar ik Spirit associeer met een frisdrank, en dit om allerlei redenen

** Co-branding is een marketingterm voor een voor de buitenwereld duidelijk herkenbare (al dan niet tijdelijke) samenwerking tussen verschillende merken. Het is in de jaren zestig ontstaan in de Amerikaanse voedingsindustrie.

 

 

12:30 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (2) | Tags: bert anciaux, bleiter, bier, wijn, jojo |  Facebook |

24-01-09

Open brief aan Herwig Van Hove

 

Open brief aan Herwig Van Hove (Professor Emeritus K.U.Leuven, fysicochemist, hobby-kok, wijnjournalist, auteur, TV-maker, alt-fluitspeler en bovenal Bourgondiër en allicht ben ik nog wat vergeten....?)

Geachte Professor Van Hove,

Waar was de tijd dat ik nog les had van u in het auditorium te Heverlee? Het moet ergens tussen 1986 en 1988 geweest zijn. U was een begenadigde lesgever en uw examens boezemde velen (mezelf incluis) toch wel wat schrik aan. Ik vind het nu spijtig dat we toen nooit de kans gekregen hebben om over wijn te spreken. Maar in alle eerlijkheid, ik was toen nog een wijnleek, dat via mijn familie weliswaar al veelvuldig in contact gekomen was met wijn: vooral St-Emilion en op feestdagen Châteauneuf-du-Pape. Mijn eerste dronkenschap kreeg ik als ik 12 lentes had. Niet dat ik er fier op ben, maar de ober van het toen bekende Antwerpse restaurant De Schrans bleef maar inschenken, waarschijnlijk omdat ik er wat ouder uitzag.

In die periode was u ook nog geen media-figuur geworden, alhoewel ik nu wel weet dat u toen al intensief met eten & drinken bezig was. U bent in 1978 als een echte pionier voor het weekblad Knack over voeding & wijn beginnen schrijven. Ik kan me enigzins geen enkel ogenblik herhinneren dat u tijdens de lessen enige link gelegd hebt naar de gastronomie. Er zijn nochtans opportuniteiten genoeg als men Fysische Scheikunde doceert. Het is mij nu duidelijk dat u toen het wetenschappelijke en uw uit de hand gelopen hobby volledig scheidde. Dit lijkt me trouwens zeer wijs in een wereld van jaloezie, achterklap en afgunst. Ik heb het nu uiteraard over het academisch milieu of dacht u dat ik het over de wereld van de gastronomie had? Zou kunnen, want het is mij nu duidelijk geworden dat vele werelden deze karakteristieken gemeen hebben.

Wat ik zondermeer in u bewonder is uw uitgesproken mening over gastronomie en hoe meer ik er over nadenk, eigenlijk over alles heeft u waarschijnlijk een ongezouten mening. Grijs bestaat niet in uw denkwereld. Op een proeverij van Selezione Vini Italiani in Zonhoven ben ik u menige jaren geleden nog eens tegengekomen. Het verbaasde me dat u me nog herkende en spontaan over wijn met mij begon te praten. U sprak toen over uw voorliefde voor Duitse en Italiaanse wijnen, en uw misprijzen voor de nieuwe wereld wijnen, zonder aanwijsbare redenen. Zo bent u ook tegen "chichi"-wijnen, waarover menige boeken zijn neergepend, maar die niemand drinkt. Ik ken de gebruikers van deze wijnen eerlijk gezegd ook niet, maar ik ben dan ook van simpele komaf, en ik vermoed dat u dat ook bent. Mooi is dat u dit etiketsnobisme niet alleen met woorden bestrijd, maar dat u via een weekelijkse bijdrage in Knack en via uw boek Château Simple ook goedkopere wijnen aanprijst (en soms afbreekt). Want feit is dat u durft te schrijven wat u denkt of proeft: en rommel is rommel. Respect voor dit. Ik vermoed dat u onderstussen in het kleine Vlaanderen tal van vijanden hebt, maar zal er niet van wakker liggen, vermoed ik. Zo heeft u al jaren geleden de hoge vermenigvuldigheidsfactoren van wijn in restaurants openlijk aangeklaagd. En inderdaad ik ben ook al wijnen tegengekomen met een factor 7 tot 10, en dit omdat ik nogal wat wijnen ken. U misprijzen voor jonge sommeliers vind ik dan bijvoorbeeld wel onbegrijpelijk, temeer dat u in het onderwijs met dezelfde leeftijdsgenoten te maken had. Zoals u allicht wel weet heeft uw programma "1000 seconden" in het restaurant-wereldje nogal wat wenkbrauwen doen fronsen, omdat u bewust of onbewust de kookkunst ging minimaliseren. Er ging wat mij betreft ook nogal weinig aandacht naar het product, wat toch de basis moet zijn voor een goede keuken, ongeacht of je het vuur op maximaal zet (wat u steeds leek te doen). Er zijn mensen die graag een kiezeltje in een rustige vijver gooien, maar ik zie u meer een betonblok erin gooien, en dit met een grijns op uw gezicht.

Nog meer bewonder ik uw veelzijdigheid. U heeft ondanks de vele neven-activiteiten een mooie wetenschappelijke carrière uitgebouwd. Niet dat uw naam gelinkt zal zijn aan een wetenschappelijke ontdekking of stelling, maar who cares. U heeft toch maar duizenden jongeren begeleid in hun wetenschappelijke ontdekkingen. Op 63-jarige leeftijd (in 2002) heeft u afscheid genomen van het academisch milieu. Ik heb recentelijk van een ex-collega vernomen dat dit gepaard ging met een feestdis voorafgegaan aan een "heugenlijke" ceremonie. Het was me niet duidelijk of hiermee eigenlijk bedoeld werd dat ze blij waren van u af te zijn, en ik heb het niet durven vragen. Waar u al die jaren de energie gevonden hebt om naast je wetenschappelijke full-time job nog aan TV en journalistiek te doen, god mag het weten? "Hij deed het wel erg graag", zou mijn grootvader zaliger zeggen. Weinige mensen weten dat u ook muziek speelt en een voorliefde heeft voor oude muziek. Herwig, ik zal u iets vertellen: alle mensen die Bach appreciëren hebben bij mij een streepje voor.

Gelukkig zijn er ook punten waar we totaal niet overeenkomen. Zo vind ik uw stelling dat drinken en rijden onder invloed kan, totaal misplaatst. Uiteraard heeft u deze bewering kracht bijgzet met een formule waarbij een bepaalde percentage alcohol per uur werd afgebroken, waarbij dan nog rekening kon gehouden werd met het lichaamsgewicht en het al dan niet eten bij het drankgebruik. Voor mij doet dit niets terzake: zat is zat. Niet dat ik nooit onder invloed rij, maar ik ga het niet promoten of bewieroken. U heeft ook iets tegen wat u als auteur "sojascheutprofeten" ging noemen: "een sojascheutprofeet is iemand die ten alle tijde, op verschrikkelijk ongepaste momenten, je wil wijzen op de gezondheid, en op de slechtheid van vlees en zo. Dat is een soort minabele expressie van het fundamentalisme... Het prutsen aan de voeding is eigen aan alle grote irrationele godsdienstige stromingen: 'je mag dàt niet eten'." Ik ben verre van een sojascheutprofeet, geloof mij, maar ik denk dat u de bal volledig misslaagt. Ik geloof heel sterk dat we een ongelofelijke dieptepunt hebben bereikt in ons voeding- en wijnaanbod en dat het goed is dat er mensen ons hier op wijzen, zonder enige eigenbelang.

Ik volg u ook niet in de redenering dat Fransen niets afweten van wijn, omdat de wijn er een status heeft van landbouwproduct: elk jaar is er nieuwe. Volgens u zijn de Franse wijnproevers alleen geïnteresseerd in het vruchten- en bloemenaspect van jonge wijn. Ik begrijp echt niet wat hier mis aan is, maar misschien vertoef ik teveel bij Franse wijnboeren en Parijse wijnbistrots en niet in het milieu van de journalistiek, waar op uitnodiging de nieuwe Barolo's en  Brunello's worden gepromoot. En maar pennen hoe fantatstich de wijnen wel zullen zijn ... in 15 jaar. Dit vind ik eigenlijk, en dit zal u niet graag horen beste professor, het toppunt van wijnsnobbisme. Volgens mijn bescheiden mening wordt de meerderheid van deze wijnen niet fantastisch, maar worden ze uitdrogende skeletten. Jazeker, wijn zou terug meer en meer een landbouwproduct moeten worden (in plaats van een industrieel product of statussymbool), dat dagelijks bij een maaltijd of onder vrienden als dorstlesser kan genuttigd worden, en occasioneel onder kenners kritisch onder de loep wordt genomen. 

Het meest stoort mij de dualiteit die u bij mij oproept. Anderzijds de wetenschapper die met een open visie op zoekt gaat naar de waarheid, goed wetend dat deze moeilijk te vatten is, maar toch bewijzen zoekt om deze te beschrijven. Anderzijds de betweter*, die de waarheid in pacht heeft en geen andere meningen kan verdragen. Dus ook in uw persoonlijkheid heb je een splitsing gemaakt tussen je academisch werk en alle andere dingen in je leven. In medische term heet dit gedrag een dissociatieve identiteitsstoornis (DIS).

* Een betweter is iemand die alles beter meent te weten dan anderen. Hij heeft over elk onderwerp een eigen opvatting en hij denkt dat hij de wijsheid in pacht heeft. Vaak is de betweter inderdaad een gewaardeerd expert op een bepaald terrein. Maar het feit dat hij niet open staat voor ideeën en opvattingen van anderen maakt hem tot een lastig persoon. Een betweter is vaak arrogant, hij accepteert geen kritiek en luistert slecht. Hij zegt zelden "dankjewel" of "alsjeblieft", en vrijwel nooit "sorry". Een betweter probeert aandacht te trekken van andere mensen en hij toont graag zijn ervaring (http://www.leren.nl/cursus/sociale-vaardigheden/)

Met vriendelijke groeten,

St Etienne (Fysicochemist, Executive International MBA, hobbykok, Bourgondiër, muziekliefhebber, zeer bescheiden blogger, geen TV maker)

decoration

 

15:45 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (4) | Tags: herwig van hove, betweter |  Facebook |

11-12-08

Open brief aan Yves Desmet (politieke commentator en notoir consument van gastronomisch genot)

 

"Gesulfiteerde verpakkingsgeur", door Robrecht De Gols

 

Geachte Heer Desmet,

Evenals U ben ik een gepassioneerd genieter en gretig consument van gastronomische geuren en smaken in al hun diversiteit. Een diversiteit die in de praktijk niet zelden resulteert in een organoleptisch orgasme wat wellicht ook U niet vreemd zal zijn.

Reeds geruime tijd erger ik mij echter aan de berichtgeving rond gastronomie in het algemeen en meer bepaald het onvermogen van berichtgevers tot een objectieve en kritische benadering van iets zeer subjectiefs als smaak. Deze onkunde tot evidente journalistieke objectiviteit, ook al betreft het een uiterst subjectief onderwerp als het genot in spijs en drank, baart mij zorgen en maakt mij tegelijk boos. Het aankaarten hiervan vormt dan ook de reden waarom ik U aanschrijf. Voor een goede verstandhouding, berichtgevers zijn de mensen die over de gastronomie in de media berichten en mensen die gastronomische producten alsook eetgelegenheden rangschikken naar kwaliteit.

Het gastronomisch analfabetisme, wat zijn oorsprong kende in de Verenigde Staten van Amerika en onder de algemene term "fastfood" gretig zijn weg gevonden heeft naar het Europese continent, wordt door de onkunde en/of onwetendheid van zij die over smaakdiversiteit berichten alleen maar in de hand gewerkt. Wij hebben hier in Vlaanderen de enorme luxe om mensen te treffen die op topniveau met smaak bezig zijn. Hun werk wordt echter dikwijls verknoeid door berichtgevers wiens neus en mond het niveau halen van verkoude mensen. Niet alleen bezondigen dezelfde verslaggevers zich meestal aan het ongefundeerd en kritiekloos neerpennen van hun onvoldoende doordachte smaakanalyse maar ook aan hun subjectieve en onkritische benadering van het gastronomisch productieproces. Dit is des te erger als het gaat over hypercommerciële voedingsproducten. Ik hoop dan ook bij U een medestander of toch tenminste een klankbord te treffen in mijn verontwaardiging die ik hieronder nader zal pogen toe te lichten.

Situering

Ik weet wel, meneer De Smet, naast de intrieste problemen in Oost-Congo, de enorme economische crash plus gevolgen, het verderfelijk onrecht dat op wereldschaal heerst, de klimatologische en ecologische rampenscenario's, is mijn verontwaardiging over het probleem rond gastronomische berichtgeving lachwekkend gering van aard. Niettemin aanzie ik gastronomie en vooral de smaakdiversiteit van natuurproducten te behoren tot ons cultureel erfgoed en dus toch belangrijk genoeg om voor te ijveren.

Daar waar in de westerse en oosterse oudheid ten gevolge van gunstige omgevingsfactoren en een sedentair leven, de pure survival of the fittest ophield te bestaan, deden de gastronomische diversiteit en bijhorend genot hun intrede. Sindsdien is die diversiteit met navenant gastronomisch genot door de eeuwen heen enkel toegenomen en verfijnd met sinds de tweede helft van de 20e eeuw als resultante de lekkere basiskeuken van onze moeders en grootmoeders en de verfijnde versie hiervan in onze topgastronomie. Dit gastronomisch erfgoed dient gekoesterd te worden en rechtvaardigt dus onze ijver.

Bovendien vormt, naast het dikwijls jachtige bestaan van de moderne westerse mens, het genot via spijs en drank een welgekomen uitlaatklep voor opgelopen stress. Als er met behulp van dit gastronomisch genot mensen - weze het maar enkelen - kunnen afgeholpen worden van de blijkbaar zo levensnoodzakelijke antidepressiva in België, dan is dit me dunkt een extra reden om te ijveren voor het behoud van die smaakdiversiteit en dus ook voor een correcte verslaggeving hierover.

Probleemstelling

Zonder pedagogisch te willen moraliseren, denk ik wel te mogen stellen dat na een voor de ene wat langere studie dan voor de andere, de media voor ons allemaal een dankbare algemene bron van nascholing vormt. Ik kan dan ook niet genoeg benadrukken dat objectieve en kritische verslaggeving van groot belang is om ondermeer de smaakdiversiteit te promoten en via correcte informatie ons eigen organoleptisch vermogen te onderhouden en aan te scherpen. Zoals Carlo Petrini in Italië poogt de smaakdiversiteit en terroir van natuurproducten in stand te houden tegen de oprukkende fastfood in, zo ook hebben wij hier in Vlaanderen dringend nood aan een media die ons over die overweldigende diversiteit aan natuurlijke smaken via hun schrijfsels poogt te informeren, te duiden en kennis hieromtrent bij te brengen. Het tegendeel is momenteel waar. Naar aanleiding van de afgelopen "week van de smaak" zou men zich toch wel eens de vraag mogen stellen hoe levendig de smaakdiversiteit nog aanwezig is bij de gemiddelde consument. Hij wordt er alleszins niet bij geholpen door de gastronomische journalistiek en culinaire gidsen allerhande.

Naast de obligate kritische blik op alle basisinformatie over een gastronomisch product, geldt de aloude maar terechte stelling "de gustibus et coloribus non est disputandum" als absolute waarheid die elke berichtgever zou moeten in het achterhoofd houden. Wil die verslaggever berichten over gastronomische smaken, dan dient hij zoveel mogelijk abstractie te maken van alle subjectieve en niet ter zake doende factoren. Dit blijft de absolute voorwaarde voor al diegenen die over drank en eten schrijven om de smaak op een eerlijke manier te benaderen zodat wij als lezers zo weinig mogelijk door de auteur van dienst zijn eigen smaak worden beïnvloed. Ik wil als neutraal en onwetend lezer immers alles te weten komen over het product zelf en niet de persoonlijke smaak van de auteur opgedrongen krijgen.

Niet te miskennen valt eveneens het feit dat de toegang tot de betere gastronomie haar prijs begint te hebben. Met enige zin voor overdrijving zou men zelfs kunnen stellen dat gastronomie benoorden de 45e breedtegraad (de lijn Bordeaux-Lyon-Turijn-Venetië) een economisch elitair gebeuren is geworden in West-Europa daar waar enkel junkfood nog toegankelijk blijft voor de zwakkeren. Dit vomt dus bij uitbreiding ook een sociaaleconomisch en maatschapplijk probleem.

Voorbeelden

Wat smaakdiversiteit betreft is het in de wijnwereld qua verslaggeving en objectieve, kritische smaakbeleving het ergst gesteld. Laat mij daarom beginnen met enkele voorbeelden uit de wondere biotoop van de vitis vinifera en haar economische derivaten.

1   Relatief objectiveerbaar voor een wijn is de term "terroir", wat de algehele combinatie is van bodemsamenstelling, klimaat, druif, rank, omgevingsfactoren rond de wijngaard, al dan niet aanwezige natuurlijke symbiose en de aanwezige microbiotische wereld in de wijngaard. Kortom wijn als het resultaat van de natuur zonder invloed van de mens !

Wanneer men echter ziet hoe een wijnmaker zich uitslooft in onnatuurlijke handelingen om zijn wijn een bepaalde draai mee te geven in de hoop het resultaat te bereiken dat hij en niet de natuur wil, dan kan men onmogelijk nog spreken van terroir. Terroir valt immers niet te rijmen met ...

... het overdadig gebruik van fungiciden, pesticiden en herbiciden die uiteindelijk ook massaal in de wijn belanden.

... het gebruik van in het labo gekweekte gistcellen om de taak van de door verdelgings-middelen gedode autochtone gisten uit de wijngaard over te nemen. Vergelijk dit maar eens met die enkele fantastische Geuzestekers in de Zennevallei die voor hun eindproduct afhankelijk zijn van de in de kelder aanwezige gisten. Zij hadden terecht schrik voor de Europese hygiënische voedselwetgeving die hun natuurproduct zou doen verloren gaan. Gelukkig voor hen en voor ons werd daar een mouw aan gepast.

... het gebruik in de kelder van moderne technieken (rotofermentatie, omgekeerde osmose, opwarming most) om o.a. de wijn meer kleur te geven in een minder zonnig jaar. Weinig gekleurde wijn wordt immers commercieel onmiddellijk als een "flauw" wijnresultaat aanzien, overigens zeer ten onrechte !

... het algemeen geweten maar moeilijk te bewijzen toevoegen van suikers (om een hoger alcoholpercentage te bekomen) en van zuren (om de wijn uit een te warm jaar frisser te maken).

... het algemeen geweten maar moeilijk te bewijzen gebruik van chemisch gesynthetiseerde aromaten in de wijn die de wijn geuren geeft die de natuur er nooit zou hebben ingestoken maar die de consument wel graag zou terugvinden.

... het gebruik tijdens het "lageren" van nieuwe, volgens afgesproken percentages gebrande eik om de wijn de gevanilleerde, cederhouten en getoaste toetsen mee te geven die de consument zo graag heeft omdat die geuren hem - met dank aan de wijnboekjes - doen denken aan de betere, lees duurdere cru. Eigenlijk betreft het hier niet meer of min de geur van de verpakking waarin de wijn een tijdje heeft gerust. Misschien is het gebruik van die nieuwe eik wel nodig omdat de wijnliefhebbers anders bij het ruiken van alleen maar wat fruit niet onmiddellijk zouden denken aan wijn.

... het gebruik van overmatige doses aan sulfiet wat niet alleen zowel de geur als de smaak organoleptisch vernauwt maar vooral niet thuis hoort in een voedingsproduct (hierover straks meer).

Ik denk dat het redelijk evident is dat het resultaat van dit alles geen natuurproduct meer kan zijn met een diversiteit aan geuren en smaken afhankelijk van het wijnjaar maar wel een naar de goesting van de consument gemaakt product, terroironafhankelijk en neigend naar eenheidsworst, i.e. eenheidswijn. De consument krijgt dan misschien wel wat hij of zij graag lust maar wordt tegelijk de smaakdiversiteit van terroirwijnen ontzegd, mede geholpen door de onkritische blik van de wijnjournalisten. Dat de wijnmaker een commerciële reflex heeft, kan hem niet kwalijk worden genomen. Dat dezelfde wijnmaker ten behoeve van de consument met de hierboven geciteerde technieken wel de zo geroemde en door elke zichzelf respecterende wijnboer nagestreefde term "terroir" verkracht, echter wel. Een kritisch gastronoom met gevoel voor objectiviteit en onverzadigbaar verlangen in het ontdekken van nieuwe en intense natuurlijke smaken heeft dit onmiddellijk door en blijft op zijn honger zitten. Echter 99% van alle wijnliefhebbers, inclusief wijnjournalisten, auteurs, oenologen en masters of wine trappen hier in !

2   Naast het gegeven "terroir" is de definitie waaraan een wijn moet voldoen om als "goed" te worden bestempeld iets moeilijker objectiveerbaar. Zonder technisch al te diep te willen graven, denk ik dat men kan stellen dat als een wijn in de mond een evenwicht etaleert in zuren, tannine, alcohol en body of fruit, hij als "goed" mag gequoteerd worden. Dit an sich is dus al een redelijk subjectief gegeven wat bijgevolg een probleem vormt als in een bericht gesteld wordt dat wijnen a, b en c goed zijn en wijnen d, e en f niet. Voor U of voor mij geldt misschien het omgekeerde.

Het samenstellen van boekjes die de consument vertellen welke wijn, meestal via een puntensysteem, goed is en welke niet goed, weerspiegelt enkel de zeer persoonlijke smaak van de auteur die feitelijk uitgaat van de kuddegeest van de consument om kritiekloos te volgen. In wezen poogt de auteur de smaak van de consument te vormen naar zijn smaak in plaats van de mensen te wijzen op en tips te geven over het actief ontdekken van hun eigen smaak.

Een prototypisch voorbeeld hiervan is Robert Parker.

Als zowat heel de wijnwereld aan de voeten ligt van een Amerikaans advocaat wiens olfactorisch epitheel niet verder reikt dan alcohol, vanille, cederhout en zwaar geconcentreerd fruit en wiens weinig fragiele Amerikaanse tong zich beperkt tot opnieuw alcohol, vanille, cederhout, zwaar geconcentreerd fruit met daarenboven wrang uitdrogende eiktannine, dan kan men alleen maar bewondering hebben voor zijn enorme marketingtalent en tegelijk alleen maar treurnis om de smaakuniformiteit die hij teweeg gebracht heeft in de wijnwereld. Het gaat zelfs zo ver dat heel wat wijndomeinen wijnmaker Michel Rolland voor veel geld inhuren omdat hij vinifieert met behulp van moderne labo- en keldertechnieken naar de smaak van Parker. Eigenaars van wijndomeinen in nood zien na de drastische en onnatuurlijke ingrepen van monsieur Rolland hun verkoop en navenante omzet serieus stijgen omdat Parker hun wijnen nu bedient met 90 of meer punten op 100. Heel wat topdomeinen kennen zelfs geen schroom om te wachten met het op de markt brengen van hun wijn tot het moment dat Parker zijn punten publiceert. Smaakdiversiteit en het genot van natuurproducten zijn hier ver te zoeken. In de plaats hiervan komen hype en financiële speculatie, toch iets wat men niet direct linkt met gastronomisch genot. Opnieuw heeft een kritisch ingesteld wijnliefhebber of verslaggever dit lucratieve spelletje vlug door, alleen jammer dat 99% van alle wijnliefhebbers, inclusief wijnjournalisten, auteurs, oenologen en masters of wine hier in trappen !

3   Een zeer gemakkelijk objectiveerbaar gegeven in wijnbeoordeling is de prijs ! Mijnheer Desmet, U kunt niet geloven hoe verschillend de commentaar is over een wijn wanneer die geproefd wordt met en zonder voorkennis van de prijs.

Wijnclubs zitten vol oenologische experten maar analfabeten in het proeven. Theoretisch geslaagd cum laude, praktisch gebuisd zonder enige moeite tot deliberatie. Het verstand neemt de overhand op het buikgevoel en dat is nefast bij  de poging tot het objectief evalueren van genotsconsumptie in spijs en drank. Bovendien maakt theorie dit per definitie sociale gebeuren kil en kleurloos.

Geef mensen de keuze uit twee identiek, in dezelfde Tunesische fabriek vervaardigde truien, de ene zonder merk "made in Tunesia" en de andere met het logo van "Giorgio Armani" en men betaalt met een zelfovertuigde glimlach het twintigvoudige. Idem dito in de wijn.

Bovendien spoort het met de prijs gelijkoplopende mythische karakter van een wijnhuis het haantjesgedrag van wijnliefhebbers verder aan. Als één iemand uit een groepje wijnamateurs wat kan gooien met gereputeerde namen wiens wijnproduct hij in de loop der jaren reeds achter de kiezen heeft gegoten en/of hiervan nog liggen heeft in de kelder, dan stijgt 's mans competentie en aanzien bij de toehoorders zienderogen. Competitie in het achterhalen van druif, regio en château zijn ook altijd veel interessanter om in de oenologie hiërarchisch te stijgen dan een objectief en kritisch correcte bespreking van de natuurlijke smaakessentie.

In een artikel van de hand van uw wijnjournalist Frank Van der Auwera (dmmagazine 22/12/2007) poneerde hij dat mensen zeer beïnvloedbaar zijn daar een kenner op een blinde proeverij een Château Pétrus uit een topjaar als middelmatig bestempelde wat iedereen prompt beaamde. Blijkbaar valt volgens FVDA de kenner hier door de mand aangezien het een Pétrus betrof uit een topjaar. Heeft de journalist in kwestie zich nooit de reflectie gemaakt dat die wijn misschien wel degelijk maar van middelmatig niveau was. Om ook maar eens met wat namen te smijten, ik heb al meerdere Châteaux Pétrus, Margaux, Latour, Cheval Blanc, Haut-Brion, Lafite, Mouton, d'Yquem, Gaja, Sassicaia alsook zelfs Romanée-Conti uit topjaren weten middelmatig eindigen tijdens blinde proeverijen.

De quasi onaantastbaarheid van een gereputeerd domein en de prijs spelen bij zo goed als iedereen immer een belangrijke subjectieve rol in de beoordeling van de kwaliteit. Hier ligt opnieuw de weg vrij voor wijnverslaggevers allerhande om mensen diets te maken te leren proeven onafhankelijk van de prijs om aldus ook de relatief objectiveerbare prijs-kwaliteitverhouding te toetsen. Jammer genoeg dien ik wederom te moeten constateren dat wat reputatie en prijs betreft 99% van alle wijnliefhebbers, inclusief wijnjournalisten, auteurs, oenologen en masters of wine hier in trappen !

Sta mij toe verder te gaan met enkele voorbeelden uit de culinaire wereld.

1   De basiskennis van en appreciatie voor moeders en grootmoeders smaakvolle keuken gaan zienderogen achteruit. Deze kwaliteitskeuken komt heden ten dage immers in gevaar door de overigens zeer terechte sociale emancipatie van de vrouw die evenals haar moderne mannelijke medemens tracht carrière te maken wat dan wel ten nadele is van de tijdrovende zorg voor en de kunst van het bereiden van vers en verfijnd voedsel. De man neemt de traditionele kooktaak van de vrouw wel af en toe eens over maar zal dit vooral doen wanneer hij hiermee kan uitpakken bij familie en vrienden. Het showelement van het koken met de daaraan gekoppelde egostrelende appreciatie van de uitgenodigde eters, is voor een man veel leuker dan de anonimiteit van de veel belangrijkere dagelijkse keuken voor het gezin. Die zorgt er immers voor dat de kinderen van kindsbeen af in innig contact komen met smaak en gastronomische goesting. Dat moderne kind wordt bovendien van in de wieg door vooral de commerciële voedingswereld en adverteerders geconditioneerd tot een smaakuniformiteit waarbij het kind gedoemd is om op latere leeftijd ten onder te gaan aan organoleptische anorexie. De toekomstige kinderen van deze kinderen worden nu al de wonderbaarlijke wereld van smaakdiversiteit ontzegd.

Mineraalwater met aardbei- of appelsmaak wordt op de markt gebracht met het argument dat dit de ouders vergemakkelijkt om hun kinderen water te doen drinken. Synthetisch gefabriceerde aromaten allerhande (maar dikwijls dezelfde) zorgen er voor dat het gearomatiseerd product de consument aan de tong vasthoudt waarbij er geen plaats meer is voor de echte natuurlijke smaak van het product. Wordt eens iets uit de betere culinaire keuken geproefd, dan blijkt dit dikwijls vergezeld door producten die de originele, natuurlijke smaak oneer aandoen. Groenten, vis en vlees begeleid door ketchup en mayonaise; de ziltigheid van oesters verkracht door overmatig gebruik van citroen en peper; overvette sauzen bij iets delicaats zoals verse vis; een teveel aan suiker ondergedompeld in thee, koffie en andere dranken; voorkeur voor geroosterd voedsel; ... et cetera.

Telkenmale worden de smaakpapillen van de consument gesolliciteerd op gemak en uniformiteit. Door inmiddels zelf onderhevig te zijn aan deze gastronomische gemakstendens, wordt weinig ondernomen door verslaggevers om hier kritisch te duiden. Als men in een televisieprogramma zoals "Mijn restaurant" nauwelijks oog heeft noch tijd maakt voor meer uitleg over de smaak maar des te meer uitweidt over de ruzie bij een Oostends koppel en het gevlij van meisjes voor de sous-chef jeune premier, dan wordt opnieuw ook hier een kans gemist om een breed publiek te wijzen op de minder bekende gastronomische smaakwereld naast de welgekende fastfoodevidentie.

Als bovendien blijkt dat zelfs inspecteurs van GaultMillau, bij één van hun bezoekjes aan "de Karmeliet" in Brugge, het verschil niet meer kunnen maken tussen een baars en een kabeljauw, hoe geloofwaardig kunnen verslaggevers van smaakdiversiteit dan nog genomen worden ?

2   Wanneer we gaan kijken naar topgastronomie, dan ligt het verhaal weer heel anders. Michelin, de culinaire gids bij uitstek, hanteert m.i. een relatief objectiveerbaar en zeer interessante scheiding in rangschikking tussen de kookkunst van de chef, in de vorm van sterren, en het kader waarin gegeten wordt, in de vorm van "fourchettes". De toekenning van de vorkjes weerspiegelt zo goed als correct de werkelijke sfeer, uitstraling, luxe en interieur van het restaurant. Daarentegen zal absolute topkookkunst uitgeoefend in een banaal kader nooit resulteren in het verkrijgen van drie sterren. Waar is de logica ? Het is algemeen geweten dat, na het verkrijgen van één ster, het restaurant moet beginnen investeren in zilveren bestek, een chiquer interieur tot zelfs een voiturier wil het er twee en zeker drie verwerven. Nochtans smaakt naar mijn bescheiden mening topgastronomie (met uitzondering van wijn) even lekker met wat plastieken bestek uit de Colruyt, geserveerd op Ikea eetservies. De voorwaarde is evenwel dat men in staat is om zoveel mogelijk subjectieve factoren te elimineren zodoende op een zo objectief mogelijke manier smaak te beoordelen. En dat men niet komt afdraven met het argument dat de beoordeling van het eten een totaalgebeuren is want dit is per definitie subjectief. Zou in die redenering een diner bereid door een hobbykok maar zonder kennis hiervan geserveerd in het "Hof Van Cleve" een objectieve smaaktest doorstaan ?

Niettegenstaande dit alles wordt door zelfverklaarde culinaire kenners alsook door de media de rode Michelin gehanteerd als een soort absolute waarheid van correcte gastronomische rangschikking. Die kritisch onbekwame maar van zichzelf overtuigde kenner-consument blijkt veelal slechts over de drempel van een restaurant te geraken als er minstens één ster aan vast hangt. Vraag maar eens rond bij chefs hoe groot het verschil is in klandizie de dag voor de ster en de dag erna. Ik vermoed dat chefs bij Michelins jaarlijkse steruitreiking dan ook niet alleen wakker liggen van de culinaire erkenning maar dat vooral het financiële gevolg slaapdepriverend werkt.

Niet zeer correct noch consequent van Michelin is ook de toekenning van sterren aan restaurants die verkiezen niet meer à la carte te werken maar met vaststaande menu's. Het niveau van koken mag dan misschien wel die ster waard zijn, het is fundamenteel oneerlijk ten overstaan van de chefs die zowel gastronomisch als financieel enorm veel meer inspanningen leveren en risico's nemen dan hun éénmenucollega's. Ook hier wordt de noodzakelijk objectieve standaard om sterren toe te kennen met voeten getreden.

Lovenswaardig is dan wel dat in Brussel een eenvoudig ingerichte brasserie recent bekroond werd met één ster. Hier werd duidelijk het kookresultaat van de chef beoordeeld en niet zozeer de verpakking. Michelin geeft hiermee aan alle gastronomen het zeer duidelijke signaal dat het eten primeert in hun beoordeling, en dat is een mooie wending.

3   Zoals bij wijn verzwakt in de culinaire wereld naast de naam van het restaurant ook de prijs het objectief oordeel van velen. Wie is er tegenwoordig nog in staat om bereid voedsel objectief te bespreken als de ontvangst op restaurant perfect verlopen is, het gezelschap ideaal gekozen werd, het decor adembenemend overkwam, het bestek, het porselein en de wijnglazen peperduur oogden, de wijn 3 eurocijfers lekker was en de eindafrekening voor een tafeltje van vier zelfs met 4 eurocijfers deze unieke ervaring afsloot ? Zou een zwarte truffel nog hetzelfde geuren en smaken mocht deze 2€ per kilo geprijsd staan ? Zou kaviaar nog even fijn ploffen in de mond en dezelfde culinair magische uitstraling genieten mocht hij als reclame gratis meegegeven worden bij aankoop van wat vis ? Culinair objectieve verslaggevers zouden de ogen van heel wat mensen kunnen openen mochten zij tenminste ophouden telkenmale topsmaakervaringen te koppelen aan eetpartijen van 300 € per persoon, want dit is niet per definitie waar.

4   Moleculair koken is nog zoiets smaakbetwistbaar. Spectaculair is het wel, maar wat is nog de culinaire smaakrelevantie van voedsel bereidt op -196°C als men bij dergelijke temperaturen het verschil niet meer proeft tussen een wortel en een erwt ? Moleculaire keuken biedt enorm veel voor het oog en bijgevolg is, vooraleer de eerste hap genomen wordt, 's mans smaak reeds half overtuigd in de mond. Hoe objectief valt iemand nog te nemen als die meer belang hecht in het kond maken van de wetenschap in iets uiterst exclusief te zijn gaan eten dan het vermogen er objectief culinaire informatie over te kunnen produceren. "El Bulli" is daar een prachtvoorbeeld van. Uiteraard geeft het moleculair koken een positieve extra dimensie aan de gastronomie maar de neiging om - zoals indertijd bij de nouvelle cuisine - af te glijden naar de hype ten nadele van de essentie van smaak is wat we nu met de moleculaire keuken meemaken.

5   Ook heel wat chef-koks zelf houden het elitaire karakter van topgastronomie hoog. De drempel om eens te gaan eten in een toprestaurant blijft groot als men al op voorhand weet dat men scheef zal bekeken worden wanneer aperitief, koffie noch digestief genomen worden om de kosten te drukken en in ruil voor dit uitgespaarde geld volop te genieten van het eten. Er wordt in sommige driesterrenzaken tot bijna 20 € gevraagd voor een fles water ! Waarom laten de meeste één- en zeker twee- en driesterrenchefs de klanten niet toe om hun eigen wijn mee te brengen mits een kurkrecht van 15€ te vragen ? Waarom wordt onze prijselijke Belgische biertrots niet meer gepromoot in de toprestaurants ? Of is het dan toch waar dat ze hun winst niet zozeer uit het eten halen maar wel uit wijn en andere dranken ?

Dit alles leidt er toe dat de sociaaleconomische kloof in de gastronomie alleen maar groter wordt en rechtstreeks ten nadele is van de breed maatschappelijke voortzetting van ons zeer rijk gastronomisch patrimonium.

Topchef

In uw interview met Peter Goossens (Dmzomergast 19/07/2008) stelt de driesterrenchef uit Kruishoutem terecht vast dat de kleine slager en bakker met een grote liefde voor het ietwat duurdere kwaliteitsproduct aan het verdwijnen zijn ten voordele van de op grote schaal geproduceerde, uniform smakende en goedkopere producten. Deze realiteit spreekt zijn stelling dat de interesse in gastronomie toeneemt echter wel tegen.

Wanneer hij zegt dat "... als je kip maakt, dit ook naar kip moet smaken en dat die smaak niet mag verdrongen worden door andere ingrediënten ...", dan zegt hij hier exact hetzelfde als wat ik in mijn kritische bedenkingen over de onnatuurlijke smaak van wijn hogerop in deze tekst heb geformuleerd. Vreemd toch dat iemand zoals Peter Goossens met zijn enorme smaakvermogen zo oppervlakkig onkritisch blijft over de authenticiteit van de wijnsmaak als men weet dat wellicht zo goed als al zijn gerechten worden vergezeld door duurdere Bordeaux, Bourgognes, Brunello's, Barolo's en wereldwijnen die door labotechnieken en moderne keldermethoden zelfs geen schim meer zijn van hun natuurlijke karakter en dus kip niet meer naar kip smaakt. Zo intens leergierig en kritisch topchefs blijken te zijn aangaande de smaak van natuurlijke eetproducten, zo onbegrijpelijk blijft het dat zo goed als niemand van die chefs echt objectief kritisch geïnteresseerd is in wijn.

Verder in het interview zegt Peter Goossens dat "... je met je klanten moet bezig zijn en niet met het BV-schap door zoveel mogelijk op tv te komen ...". Hier ga ik niet mee akkoord want als je de smaakdiversiteit in gastronomie aan een breed publiek wilt uitleggen dan is er geen beter promotioneel middel dan de media. Dus hoe meer de media ingeschakeld wordt, hoe beter. Alleen jammer dat hij, uitgezonderd in de gespecialiseerde media, telkenmale de opportuniteit niet grijpt om aan een breed publiek over smaakdiversiteit te praten. Over "Mijn restaurant" had ik het al hogerop maar opnieuw herhaal ik dat de programmamakers, samen met Peter Goossens, een kans gemist hebben om de enorme rijkdom in smaakdiversiteit nader toe te lichten in het programma met het doel de kijkers te duiden op het hemelsbrede verschil tussen een toprestaurant dat via een chef-kok met kunstenaarshand kwaliteitsproducten verwerkt en het resultaat van de meeste van die kijkers hun dagelijks, smaakééntonig massaproduct.

Erger wordt het als de media de driesterrenchef uit Kruishoutem, misschien op een voor hem onbewaakt naïef moment, laat opdraven in een derderangs televisieprogramma waar hij, met al dan niet geënsceneerde doch toegewijde sérieux, zijn organoleptisch oordeel velt over het bakresultaat van de hand van enkele nerds die, in de hoop niet weggestemd te worden, een poging waagden om hun beauty's en de chef culinair te imponeren met hun pannenkoeken. Dergelijk gastronomisch geklungel zal nooit iets veranderen aan de algemene povere culinaire kennis van Vlaanderen.

Suggesties

Waarom wordt in de media nimmer eens de kritische bedenking geformuleerd  ...

... dat champagne, op enkele uitzonderingen na, eigenlijk geen wijn is maar een in elkaar geknutseld drankje en 's werelds meest succesvolle marketingproduct. Als een drank, onafhankelijk van klimatologische en andere natuurlijke factoren, elk jaar opnieuw kan gemaakt worden naar de huisstijl, dan kan men toch bezwaarlijk nog spreken over wijn met enige vorm van terroirexpressie. De stille wijnen, zelfs van gerenommeerde champagnehuizen, zijn bovendien schier ondrinkbaar maar worden door toevoeging van een likeurtje drinkbaar gemaakt. Toch grijpt iedereen bij een feestgelegenheid naar die troep en stelt niemand zich kwaliteitsvragen.

... dat het gebruik van sulfiet in voedingswaren om gezondheidsredenen terecht verboden is door de Europese gemeenschap maar in de wijnindustrie, dankzij de Franse wijnlobby, nog altijd massaal wordt gebruikt. Aan de verplichte mededeling op de verpakking van wat allemaal in het voedingsproduct zit, wordt bij wijn niet het minst voldaan. Zelfs een vermelding van het gehalte aan toegevoegde hoeveelheid sulfiet op het etiket blijkt informatie te zijn die de wijnboer en de wetgever niet geschikt achten voor de consument. Is wijn dan geen voedingsproduct ? En aan critici die beweren dat een stabiele wijn maken zonder sulfiet onmogelijk is, bewijzen de natuurlijke wijnboeren met hun somtijds organoleptisch verbluffende resultaten het tegendeel. Terloops wil ik stellen dat, in mijn gastronomische ogen, het voedselveiligheidsaspect van sulfiet minder doorweegt dan het nefaste effect op de geur en de smaak van de wijn.

... waarom wijnboer Beckx (Boschberg) publiekelijk wordt veroordeeld door de vakpers als hij zijn gelauwerde wijn verdubbelde in prijs daar waar de vakpers niet piept als gereputeerde Franse wijndomeinen, na publicatie van Parker zijn scores, ongestraft de prijs van hun wijnen verveelvoudigen ?

... dat natuurproducten op industrieel geproduceerde schaal in smaak zo ondermaats zijn dat een vergelijking met hun op kleine schaal en met liefde geteelde evenknieën alleen maar een openbaring kan zijn. Een beetje handig marketeer zou via de populaire media met behulp van topchefs hierover gemakkelijk een hype kunnen creëren. Mochten populaire BV's in populaire programma's vereenzelvigd worden met smaakdiversiteit, dan zou ook het brede publiek wellicht voldoende geprikkeld worden zich eens de inspanning te getroosten het betere natuurproduct te kopen.

Oplossing

Berichtgevers allerhande over de smaakdiversiteit van natuurproducten hebben de sleutel in handen tot het behoud van ons rijk gastronomisch patrimonium. Om zich van dit behoud te verzekeren moeten zij een breed publiek aanspreken en de consument zoveel mogelijk trachten te overtuigen kritisch om te gaan met het voedsel dat wij consumeren.

Het objectief proeven gekoppeld aan een kritische doorlichting van het productieproces vormt een essentiële voorwaarde wil men een relatief eerlijke beoordeling over onze voedingsproducten bekomen. De smaakanalyse dient op een hoger niveau getild te worden zodat ouders in staat zullen zijn hun kinderen de diversiteit van smaak bij te brengen. Het kan toch niet dat de gastronomisch geïnteresseerde mens zo weinig ruggengraat heeft dat hij het oordeel moet afwachten van een Amerikaans advocaat of de wijn wel goed is. Evenmin kan het dat men klakkeloos aanneemt dat een restaurant met één ster Michelin per definitie beter is dan die zonder.

Conclusie

In zowat alles wat een mens tegenwoordig roert is oppervlakkigheid troef. Ook de gastronomie ontsnapt hieraan niet. Als wij, met behulp van correcte berichtgeving, in de hoedanigheid van consument meereisend worden voor de kwaliteit van onze spijs en drank, dit willen aftoetsen aan een gastronomisch niveau en daarvoor ook willen betalen, dan moet en zal bovendien de producent volgen. Wil de consument hiervan echter overtuigd worden, dan gaan vooral de media, de culinaire en de oenologische auteurs inspanningen moeten leveren.

Gastronomisch genot zou voor de mens een universeel recht moeten zijn en een plicht voor ouders om dit hun kinderen bij te brengen. Op school zal dit niet gebeuren en wanneer de media hier op een niet genuanceerde, kritiekloze en oppervlakkige manier blijft over berichten, dan mag ook van die kant geen heil worden verwacht.

Mooi zou het zijn mochten de producent van natuurproducten, zowel als de culinair journalist en de gastronomische liefhebber in de toekomst wat verder gaan ruiken dan hun neus diep is en wat intenser gaan proeven dan hun tong breed is. Dan zal finaal kunnen worden vermeden dat een op nieuwe eik gerijpte, met ongezonde porties sulfiet voorziene, door Robert Parker 90+ gequoteerde wijn het onjuiste predicaat van edele bewaarwijn wordt toegedicht. De nieuwgeboren kritisch ingestelde liefhebber van smaakdiversiteit zal dan dezelfde wijn in de mond ervaren als door eiktannines schier eindeloos uitdrogend en brandend van alcohol en met de neus een gesulfiteerde verpakkingsgeur waarnemen.

Met oprecht smaakvolle hoogachting,

Robrecht De Gols

DCP_0004z

09:49 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (5) |  Facebook |

06-11-08

Open brief aan Guy Verhofstadt

Beste Guy, 

Enkele jaren geleden heb ik jou eens per toeval ontmoet en telkens als ik jou in de media zie, moet ik hier aan terugdenken. Jij was toen nog Eerste Minister van ons land. Ik had met een collega in het Italiaanse restaurant Vini Divini te Brussel afgesproken. Bij aankomst bleek de zaak gereserveerd te zijn door een 3-koppige reportage-ploeg, in het bijzijn van VRT journalist Alain Coninx. De bedoeling was jou te interviewen bij een lekkere pasta en een Brunello. Jij was er nog niet.

Na enig aandringen mochten we toch plaats nemen in een hoekje, maar moesten wel beloven tijdens het filmen kalm te blijven. Ik weet niet of jij de gewoonte hebt van altijd te laat te komen, maar die dag was het toch wel zeer frapant. Alain Coninx en zijn medewerkers kwamen vaak bij ons tafeltje langs, om een babbeltje te doen, en zo kregen we te horen dat de reportage voor een regionale (Brusselse) TV-zender was. Er werd vooral over Italiaanse wijn en voeding gesproken en het was duidelijk dat er gemeenschappelijke interesses waren tussen ons allen. Uit pure frustratie is Alain zelfs op een gegeven ogenblik bij ons komen zitten om een glas mee te drinken, waarop hij meldde dat jij al ruim een uur, zonder enige verwittiging, te laat was. Gelukkig klaarde zijn humeur op toen jij binnenkwam. Het was leuk dat je iedereen (mezelf incluis) een hand kwam geven, maar enige vorm van excuses naar de reportage-ploeg ontbeerde duidelijk. Jij was een belangrijke staatsman en de rest moest maar wachten.

Verhofstadt_artikelbeeld

Je wou snel eten krijgen en wou zelfs de suggesties van chef  Marino niet aanhoren: "breng maar iets, zolang het snel klaar is en laten we direct starten met het gesprek." Met enige verbazing heb ik de eerste minuten van de reportage gevolgd. Na enkele vragen over je voorliefde voor Italië en je Toscaanse buitenverblijf, bleek er problemen te zijn met de klank (aldus de man met de lange en indrukwekkende micro). Jij was hier duidelijk niet van gediend en verklaarde doodleuk aan Alain dat je niet van plan was de introductie opnieuw te doen.  Dit vond ik dus behoorlijk straf, gezien de lange wachtijd van onze "vrienden" en het feit dat een reportage zonder een duidelijk begin moeilijk te monteren is.

Het is duidelijk dat je heel veel afweet van Brunello di Montalcino wijnen. Je buitenverblijf is trouwens zeer dicht bij Montalcino gelegen. Magnifieke streek trouwens en volgens mij zijn daar de mooiste landschappen van Toscanië te vinden. Je noemde zonder verpinken alle recente topjaren (95, 97, 98, 99, 00, en zelfs het veel te warme 03 ..), je kon zeer goed samenvatten wat het verschil is tussen een Rosso, Brunello en Brunello Riserva ondanks dezelfde druif (Sangiovese Grosso) en je noemde met een perfect Italiaans accent enkele topdomeinen op: Fanti, Siro Pacenti, Casanova di Neri en Poggio di Sotto. Op de vraag dat deze wijnen nogal duur waren, antwoordde je met het cliché over vraag en aanbod, terwijl op de punt van je tong waarschijnlijk een hele andere uitleg klaarlag: "deze zijn helemaal niet duur als je zoveel verdiend als ik, en brave Alain, je had beter Dirk Sterckx naar de VLD gevolgd, zodat je niet afhankelijk was van het ambtenaarsloon van de VRT, en dus niet hoefde bij te verdienen via regionale zenders (weten ze dit trouwens bij de VRT?), zodat je ook eens deftige wijn kunt drinken." Dat vermomde misprijzen van jou was dus duidelijk een karaktertrek dat tijdens de hele duur van onze ontmoeting aanwezig was.

Of hoe verklaar jij het volgende (en nu gaan de lezers alvast mijn verhaal niet meer geloven, maar jij zult het zeker nog weten en kunnen beamen - er zijn trouwens getuigen)? Op een gegeven ogenblik draaide je al zittend om, omdat je twee verschillende flessen Brunello's wou nemen, dat zich achter jouw op een schap lagen (zie foto onderaan) met de bedoeling wat uitleg te verschaffen over deze wijnen. Er werd beslist één fles open te maken en je legde de andere fles terug. Deze rolde echter naar voor en viel op de grond en brak. Een normaal mens zou zich bij dergelijke lompigheid excuseren, maar jij dus niet. Jij staat boven iedereen en mag zonder verpinken flessen Brunello di Montalcino op de grond laten kapotgaan.

Het viel me op dat je net na de maaltijd plots opstond en daardoor een einde maakt aan de reportage: je had het druk, druk, druk, wat normaal is gezien jouw toenmalige positie. Nu ik er aan terugdenk, zou het mij niet verbazen dat jij een vorm van ADHD hebt. Ook ben ik er zeker van dat jij een zeer ego-centrisch persoon bent, maar ik wil niet al te diep in je persoonlijkheid graven. Feit is dat jij naar buiten ging zonder te betalen.

http://www.vini-divini.be

VINI5

17-10-08

Open brief aan Robert Parker (wijngoeroe)

Geachte Heer R. Parker.

Laat mij alvast beginnen met mijn oprechte bewondering te tonen. Ik ben geen fan van u, maar heb een ontzettende respect voor wat u gepresteerd heeft in de wereld van de wijn.

U zult alvast onze ontmoeting niet herhinneren. Het was tijdens de warme zomer van 2003, in Chateauneuf-du-pape. Ik heb de gewoonte om tijdens mijn vakantie in Frankrijk of Italië mijn gezin voor een ganse dag te verlaten om wat plaatselijke wijnboeren te bezoeken. Dit heeft al vaak in tal van memorabele momenten uitgemond, zoals de keer dat ik samen met Yvon Metras (Fleurie) rond 3u 's nacht op zoek ben gegaan naar mijn auto ergens in het dorp (ik dacht aan de kerk, maar was niet zeker meer).  Ik hoop dat u dergelijke momenten ook beleeft, alhoewel u mij geen sympathieke indruk achterliet. Ik had dus die bewuste dag afgesproken bij Laurence Féraud van het Domaine du Pegau in Chateauneuf-du-pape. Mijn verwondering was groot toen ik u daar in de kelder aantrof. Ik herkende u meteen, daar uw kop vaak in tal van wijnmagazines te zien is en er een periode was dat ik wat gespecialiseerde pers las. Op de vraag of het stoorde dat ik samen met u wat wijnen mocht proeven, mompelde u iets dat niet echt duidelijk was. Als ik iets van de Amerikaanse cultuur meegekregen heb via mijn Amerikaanse werkgever is dat Amerikanen nooit onduidelijk zijn, laat staan dat ze iets mompelen. Mijn vermoeden is nog steeds dat u het niet al te veel apprecieerde dat een gewone wijnliefhebber samen met u in een kelder mee ging proeven. Feit was dat ik op dat uur een afspraak had en dat uw bezoek op een heel ander tijdstip gepland stond. Ik heb even nog met de gedachte gespeeld u  buiten te sturen en te laten wachten, maar dit kon ik Laurence niet aan doen.

Robert, mijn vermoeden werd snel bevestigd. Je bent een niet al te goede proever. Het idee dat je alles blind proefde (wat ik ergens gelezen had) was dus ook al niet waar. We kregen om te starten de 2000 en 2001 voorgeschoteld. Mijn verwondering was groot dat jij zondermeer de 2000 een stap hoger inschatte dan de 2001. Ik liet vallen dat de 2001 veel evenwichtiger was en veel mooier fruit (ik spreek tegenwoordiger, aangetast door wat vrienden uit ons proefclubje van "sappigheid") vertoonde, waarop je antwoorde dat fruit slechts één van de elementen was van wijn. 2000 was gewoon geconcentreerder en had dus ook een veel grotere toekomst (?). Ik zou graag beide flessen vandaag in jouw aanwezigheid opnieuw willen proeven, daar ik vermoed dat de 2000 nu nog enkel een skelet is. Feit is dat ik geen discussie wou starten over wijn met de Paus van de wijn. Laurence melde mij trouwens, terwijl jij even wegging voor een sanitaire stop, dat zij en haar vader de 2001 ook verkozen, maar dat zij jou niet zou durven tegenspreken. Trouwens de communicatie tussen haar en jou verliep al vrij stroef: je bent de Franse taal niet machtig en Laurence haar Engels was ook niet om naar huis te schrijven. Op mijn voorstel om als tolk te fungeren, antwoorde je dat het niet nodig was. De volgende fles was de cuvée Da Capo 2000, een blend van 13 druivensoorten dat enkel in topjaren wordt gemaakt (en waarschijnlijk enkel opengaat als iemand belangrijk langskomt) . Dit was volgens jou een grote fles en mijn vermoeden werd later bevestigd: de score dat deze wijn kreeg was de maximum score van 100/100. Ik vond er niets aan. De wijn was puur op extractie gevinifieerd, met een alcohol-gehalte van boven de 16°, met zeer uitdrogende tannines. Ik kon het amper opdrinken. Ik beschouw wijn nog steeds als een drank, dat de dorst moet lessen en een aangename gevoel moet achterlaten. We eindigde met nog wat oudere jaargangen, maar tegen dat tijdstip was de sfeer naar nul herleid. Ik heb toen dan maar op een discrete manier van iedereen afscheid genomen.

Bob (zo worden mijn twee Amerikaanse collega's die Robert als voornaam hebben, ook genoemd), de reden van mijn admiratie voor jou heeft dus niets met jouw organoleptische kunde te maken. Ik beschouw jou als één van de grootste marketeerder van de laatste 50 jaren (Ingvar Kamprad, oprichter van Ikea en tevens rijkste man ter wereld, maar ook Ronald McDonald van de fastfood keten, zijn dit ook, maar voor heel andere redenen, maar ik vermoed dat jij de verwijzing naar beide bedrijven kwetsend zal vinden). Hoe jij via een simpele vod als de Wine Advocate sinds 1978 een hele imperium hebt opgebouwd is bewonderingswaardig. Een hele populatie heeft jou in je wijnsmaak gevolgd en je hebt vele wijnbouwers beïnvloed in het maken van "Parker"-wijnen. Je hebt een gigantisch groot marksegment gecreëerd die jou blindelings ging volgen. Nog straffer is dat je als onafhankelijke wijnjournalist de prijzen mee ging bepalen via je gekende 100 punten scores. Het fenomeen dat een individu via wat besprekingen en een arbitraire quoteing van het product de prijs zo intens gaat bepalen is naar mijn bescheiden mening uniek te noemen, en niet alleen in de wijnsector. Een zekere kritiek steeg op, als bleek dat jij alle wijnen verbouwd onder begeleiding van welbepaalde wijnconsultanten altijd scores hoger dan 90/100 meekregen, maar ja dit kan toeval zijn, want je bent totaal onafhankelijk natuurlijk. Trouwens ik geloof nooit, gebaseerd op onze ontmoeting, dat jij consequent wijnen blind kunt quoteren. Je bent ondertussen ook al persona non grata in tal van wijngebieden, maar daar heb jij via nieuwe medewerkers een mooie oplossing voor gevonden. Je bent dus een Manager geworden, die bijna alles delegeert. Ik heb begrepen dat jij nog alleen Bordeaux wijnen proeft en bespreekt. Het ziet ernaar uit dat jij stilletjes aan naar een welverdiende rust aan het evolueren bent. Ik vermoed dat jouw pensioen vele wijnbouwers zal verheugen. Bob, het gaat je goed.

Met vriendelijke groeten,

St Etienne

ps Mocht je nog op zoek zijn naar  onafhankelijke wijnproevers, dan wil ik mij wel kandidaat stellen. Zoals vermeld ben ik nogal op zoek naar evenwicht in een wijn. De Capo 2000 zou bij mij de test niet passeren.

parker_original_edited_yh

19:06 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (5) | Tags: open brief, robert parker |  Facebook |

11-12-07

Open brief aan Dhr. van Oevelen (wijnimportateur)

Ik heb recentelijk een email geschreven naar Dhr. Van Oevelen van Bourgogne Wijnen, naar aanleiding van bepaalde teksten op zijn website:

 http://users.pandora.be/bourgogne.wijnen/

Geachte Heer Van Oevelen,

Ik heb vandaag de moeite genomen om jouw website te lezen. Mijn conclusie is dat U een obsessie heeft op gebied van SO2. Ik vermoed dat U wat slechte ervaring (en dus ook financiële tegenslag) hebt gehad ivm geen of te weinig sulfiet in bepaalde wijnen. In Uw uiteenzetting wordt de bal wel enkele keren misgeslagen, als het op wetenschappen en chemie aankomt, maar het is U vergeven. Ik vermoed dat U geen wetenschappelijke achtergrond hebt.

Feit is wel dat sulfiet giftig is: heeft U ooit aan een fles sulfiet geroken of 30mg sulfiet met een lepel geconsumeerd. Ook interessant is van 30mg in 1L water op te lossen en het geheel leegdrinken. Ik kan het garanderen: U zal anders tegenover dit product aankijken. U mag het experiment nogmaals herhalen met 60 of 100mg/L. SO2 Mijn punt is nu dat U een giftige stof gaat promoten en bewierroken en dit is niet wenselijk. Ik heb geen probleem dat U zelf de nodige sulfietbevattende wijnflessen consumeert en als U inderdaad na het nuttigen van 2 flessen nog geen hoofdpijn hebt, dan vind ik dat bewonderenswaardig. Maar probeer de populatie geen fabeltjes te doen slikken. Ik vraag U niet om plots sulfietloze wijnen te gaan promoten, maar een objectievere uitzetting zou toch eerlijker zijn.

Ik wil eindigen met een positieve noot (vergeef het mij als ik U al te kwaad gemaakt heb): er zijn schitterende wijnproducenten (ik noem ze graag wijnboeren) die zonder een snuifje sulfiet schitterende stabiele wijnen kunnen maken. Ik heb bijvoorbeeld zondag nog een Poulsard van Pierre Overnoy gedronken uit '98 die nog zeer jeugdig proefde. Vandaag (woensdag) heb ik de bodem van de fles leeggedronken en de wijn had nog geen tikkeltje oxydatie ondergaan. En er zijn nog tal van andere voorbeelden. U zal nu wel denken dat ik een obsessie heb voor GEEN sulfiet in de wijn. Niets is minder waar. Ik kan elke wijnboer voor 100% volgen die met mate sulfiet toevoegd bij het bottelen als de wijn niet voldoende stabiel is. Hij moet ook economisch kunnen overleven (net als wij allen). Maar het zou dwaas zijn, dat hij plots overal gaat roepen dat sulfiet niet schadelijk is, zoals U doet.

 Saint Etienne, Chemicus

17:04 Gepost door St Etienne in Open brief | Permalink | Commentaren (1) | Tags: so2, sulfiet |  Facebook |